موارد تنصیف مهریه در نکاح موقت از منظر فقه و حقوق ایران

سال انتشار: 1404
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 20

فایل این مقاله در 28 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_MEH-3-6_001

تاریخ نمایه سازی: 17 مهر 1405

چکیده مقاله:

یکی از مسائل مربوط به مهریه در نکاح دائم و موقت، تنصیف آن در برخی موارد است؛ برای مثال هرگاه در عقد نکاح دائم، مهریه ای برای زوجه معین گردد، ولی این ازدواج قبل از آمیزش، به موجب طلاق منحل شود، زوجه مستحق نصف مهریه تعیین شده است. فقیهان امامیه بر این نظریه اجماع دارند؛ قانون گذار ایران هم به تبعیت از اجماع فقیهان در ماده ۱۰۹۲ قانون مدنی به آن تصریح کرده است. اما در برخی موارد همچون فوت یکی از زوجین پیش از مواقعه، ابرای مهریه از سوی زوجه و طلاق پیش از مواقعه، بارداری زوجه بدون مواقعه، وضعیت تنصیف مهردر طلاق وکالتی و طلاق عسر و حرجی و ده ها مسئله دیگر در این رابطه بین فقیهان اختلاف نظر است. در نکاح موقت نیز همین مسئله محل تامل و بررسی است و نپرداختن به آن از سوی قانون گذار، اسباب سردرگمی مراجع قضایی و تشتت در آرا را فراهم آورده است. یافته پژوهش حاضر نشان می دهد که موارد تنصیف مهریه در نکاح موقت را می توان بذل مدت پیش از مواقعه، فوت پیش از مواقعه، انفساخ به سبب ارتداد، ازاله بکارت به دلیل وضع حمل بدون مواقعه و تغییر جنسیت عنوان کرد.

کلیدواژه ها:

نکاح موقت ، تنصیف مهریه ، بذل مدت پیش از مواقعه ، فوت پیش از مواقعه ، ازاله بکارت

نویسندگان

نورالله سلطانی

دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران

محسن ملک افضلی اردکانی

استاد گروه فقه و حقوق، جامعه المصطفی العالمیه، قم، ایران

محمد مهریار

استادیار گروه حقوق ،دانشگاه ادیان و مذاهب، قم، ایران

مراجع و منابع این مقاله:

لیست زیر مراجع و منابع استفاده شده در این مقاله را نمایش می دهد. این مراجع به صورت کاملا ماشینی و بر اساس هوش مصنوعی استخراج شده اند و لذا ممکن است دارای اشکالاتی باشند که به مرور زمان دقت استخراج این محتوا افزایش می یابد. مراجعی که مقالات مربوط به آنها در سیویلیکا نمایه شده و پیدا شده اند، به خود مقاله لینک شده اند :
  • قرآن کریماراکی، محمدعلی. (۱۴۱۹ ه). کتاب النکاح. قم: نورنگار ...
  • اصفهانی، سیدابوالحسن. (۱۴۲۲ ه). وسیله النجاه مع حواشی الامام الخمینی. ...
  • اعرج حسینی، سیدعمیدالدین. (۱۴۱۶ ه). کنز الفوائد. قم: دفتر انتشارات ...
  • امامی، سیدحسن. [بی تا]. حقوق مدنی. تهران: انتشارات اسلامیه ...
  • بحرانی، یوسف. (۱۴۰۵ ه). الحدائق الناضره فی احکام العتره الطاهره. ...
  • تبریزی، میرزا جواد. (۱۴۲۶ ه). منهاج الصالحین. قم: مجمع الامام ...
  • جعفری لنگرودی، محمدجعفر. (۱۳۷۶ ه.ش). حقوق خانواده. تهران: گنج دانش ...
  • حائری شاه باغ، سیدعلی. (۱۳۷۶ ه.ش). شرح قانون مدنی. تهران: ...
  • حسینی، سیدعمیدالدین. (۱۴۱۶ ه). کنز الفوائد فی حل مشکلات القواعد. ...
  • حلی، ابن ادریس. (۱۴۱۰ ه). السرائر الحاوی لتحریر الفتاوی. قم: ...
  • حلی، جمال الدین. (۱۴۰۷ ه). المهذب البارع فی شرح المختصر ...
  • حلی (فخرالمحققین). محمد بن حسن بن یوسف. (۱۳۸۷ ه). ایضاح ...
  • خرازی، سیدمحسن. (۱۳۷۹ ه.ش). «تغییر جنسیت». قم: مجله فقه اهل ...
  • خمینی، سیدروح الله. [بی تا]. تحریر الوسیله. قم: موسسه مطبوعات ...
  • خویی، سیدابوالقاسم. (۱۴۱۰ ه). منهاج الصالحین. قم: مدینه العلم ...
  • زین الدین، محمدامین. (۱۴۱۳ ه). کلمه التقوی. قم: سیدجواد وداعی ...
  • سبحانی، جعفر. (۱۴۱۵ ه). نظام الارث فی الشریعه الاسلامیه الغراء. ...
  • سبحانی، جعفر. [بی تا]. نظام النکاح فی الشریعه الاسلامیه الغراء. ...
  • سبزواری، سیدعبدالاعلی. (۱۴۱۳ ه). مهذب الاحکام. قم: موسسه المنار ...
  • سبزواری، محمدباقر. (۱۴۲۳ ه). کفایه الاحکام. قم: دفتر انتشارات اسلامی ...
  • شبیری زنجانی، سیدموسی. (۱۴۱۹ ه). کتاب النکاح. قم: موسسه رای ...
  • شهید ثانی، زین الدین بن علی. (۱۴۱۳ ه). مسالک الافهام ...
  • شهید ثانی، زین الدین بن علی. (۱۴۱۰ ه). الروضه البهیه ...
  • شیخ طوسی، محمد بن حسن. (۱۴۰۰ ه). النهایه فی مجرد ...
  • شیخ طوسی، محمد بن حسن. (۱۴۰۷ ه). تهذیب الاحکام. تهران: ...
  • طاهری، حبیب الله. (۱۴۱۸ ه). حقوق مدنی. قم: دفتر انتشارات ...
  • طباطبایی، سیدتقی. (۱۴۲۶ ه). مبانی منهاج الصالحین. قم: قلم الشرق ...
  • طباطبایی حکیم، سیدمحسن. (۱۴۱۰ ه). منهاج الصالحین. بیروت: دارالتعارف للمطبوعات ...
  • طباطبایی حکیم، سیدمحمدسعید. (۱۴۱۵ ه). منهاج الصالحین. بیروت: دارالصفوه ...
  • عاملی، سیدمحمد. (۱۴۱۱ ه). نهایه المرام فی شرح مختصر شرائع ...
  • علامه حلی، حسن بن یوسف. (۱۴۱۳ ه). قواعد الاحکام. قم: ...
  • فاضل لنکرانی، محمد. (۱۴۲۲ ه). تفصیل الشریعه (النکاح). قم: مرکز ...
  • فاضل هندی اصفهانی، محمد بن حسن. (۱۴۱۶ ه). کشف اللثام ...
  • فیاض کابلی، محمد اسحاق. [بی تا]. منهاج الصالحین. [بی جا]: ...
  • قاسم زاده، سیدمرتضی؛ و همکاران. (۱۳۸۲ ه.ش). تفسیر قانون مدنی ...
  • کاتوزیان، ناصر. (۱۳۸۵ ه.ش). حقوق مدنی (خانواده). تهران: شرکت سهامی ...
  • کاتوزیان، ناصر. (۱۳۹۰ ه.ش). قانون مدنی در نظم حقوقی کنونی. ...
  • کرکی، علی بن حسین. (۱۴۱۴ ه). جامع المقاصد فی شرح ...
  • کلینی، محمد بن یعقوب. (۱۴۰۷ ه). الکافی. تهران: دارالکتب الاسلامیه ...
  • گنجینه استفتائات قضایی(نرم افزار)، مرکز تحقیقات فقهی و حقوقی قوه ...
  • مجاهد، سیدمحمد. [بی تا]. کتاب المناهل. قم: موسسه آل البیت ...
  • محقق داماد، سیدمصطفی. (۱۳۷۶ ه.ش). بررسی فقهی حقوق خانواده (نکاح ...
  • محقق داماد، سیدمصطفی. [بی تا]. بررسی فقهی حقوق خانواده (نکاح ...
  • مدرسی یزدی، سیدعباس. (۱۴۱۰ ه). نموذج فی الفقه الجعفری. قم: ...
  • مکارم شیرازی، ناصر. (۱۴۲۴ ه). کتاب النکاح. قم: انتشارات مدرسه ...
  • مکارم شیرازی، ناصر. (۱۴۱۸ ه). انوار الفقاهه (کتاب النکاح). قم: ...
  • نجفی، محمدحسن. (۱۴۰۴ ه). جواهرالکلام فی شرح شرائع الاسلام. بیروت: ...
  • هاشمی شاهرودی، سیدمحمود؛ و دیگران. (۱۴۲۶ ه). فرهنگ فقه مطابق ...
  • وحید خراسانی، حسین. (۱۴۲۸ ه). منهاج الصالحین. قم: مدرسه امام ...
  • نمایش کامل مراجع