بررسی تاثیرساختار کالبدی حیاط مرکزی در تهویه طبیعی خانه های سنتی یزد؛ نمونه موردی: خانه های لاری ها و گلشن

حیاط مرکزی به عنوان عنصری بنیادین در خانه های سنتی اقلیم گرم و خشک ایران شناخته می شود که نقش موثری در تهویه مطلوب فضاهای مجاور خود دارد. مقاله حاضر در پی آن است که به بررسی ابعاد کالبدی حیاط مرکزی بپردازد و نسبت مناسبی برای آن بیاید. لذا این پژوهش که از نوع ترکیبی کمی و کیفی می باشد با استفاده از روش تجربی-آزمایشی، خانه های لاری ها و گلشن یزد در محیط نرم افزار دیزاین بیلدر شبیه سازی و مدلسازی شده است و بدین صورت سطح اثرگذاری عمق و ارتفاع در میزان تهویه طبیعی از طریق محاسبه الگوی گردش و سرعت باد در حیاط مرکزی این خانه ها مورد ارزیابی قرار گرفته است. نتایج تحقیق نشان داده است که تغییرات در عمق و ارتفاع حیاط، با فرض ثابت بودن طول و عرض آن، در الگوی گردش هوای حیاط مرکزی و متعاقبا تهویه طبیعی به شدت موثر است. در حیاط های نمونه پس از افزایش ۲ متری ارتفاع، رابطه ای مستقیم بین میزان ارتفاع حیاط با میزان سرعت باد وجود دارد اما بعد از اعمال تغییر ارتفاع به میزان ۴متر و ۶ متر، رفتار باد تغییر پیدا می کند و با افزایش ارتفاع، سرعت باد در حیاط کاهش می یابد. در مجموع پس از تحلیل جریان هوا، ارتفاع مناسب حیاط مرکزی جهت عملکرد مطلوب تهویه طبیعی در خانه گلشن ۹ متر و در خانه لاری ها ۱۱متر می باشد.

کلیدواژه ها:

تهویه طبیعی ، حیاط مرکزی ، خانه لاری ها ، خانه گلشن ، خانه سنتی ، دیزاین بیلدر