استفاده از عصاره کاه گندم به عنوان عامل کاهنده سبز برای سنتز نانوذرات مس، آهن و روی

هدف: این مطالعه با هدف سنتز نانوذرات اکسید مس (CuONPs)، نانوذرات اکسید آهن (FeONPs) و نانوذرات اکسید روی (ZnONPs) از کاه گندم با استفاده از رویکرد سنتز سبز و همچنین مشخصه یابی نانوذرات سنتزشده به وسیله پراش پرتو ایکس (XRD)، طیف سنجی پراکندگی انرژی پرتو ایکس (EDS) و طیف سنجی فرابنفش-مرئی (UV–Vis) انجام شد.مواد و روش ها: نانوذرات اکسید مس، اکسید آهن و اکسید روی از کاه گندم به روش سنتز سبز و سازگار با محیط زیست تولید شدند. ویژگی های ساختاری نانوذرات سنتزشده با استفاده از پراش پرتو ایکس (XRD) و تابش Cu Kα (λ = ۱.۵۴۰۶ Å) مورد بررسی قرار گرفت. الگوهای پراش به دست آمده با داده های مرجع استاندارد JCPDS مقایسه شدند تا فازهای بلوری مواد شناسایی شوند و اندازه بلورک ها با استفاده از معادله دبای–شرر (Debye–Scherrer) برآورد گردید. ترکیب عنصری و خلوص نانوذرات با استفاده از میکروسکوپ الکترونی روبشی مجهز به طیف سنجی پراکندگی انرژی پرتو ایکس (SEM–EDS) ارزیابی شد. علاوه بر این، طیف سنجی UV–Vis برای بررسی ویژگی های نوری نانوذرات سنتزشده در محدوده طول موج ۲۰۰ تا ۸۰۰ نانومتر به کار گرفته شد.نتایج: آنالیز XRD نانوذرات اکسید مس (CuONPs) وجود یک ساختار بلوری مختلط را نشان داد که شدیدترین پیک آن در حدود زاویه ۴۳/۳ درجه مشاهده شد. این نتیجه بیانگر تشکیل موفق نانوساختار اکسید مس با بلورینگی نسبی است. در مقابل، الگوی پراش نانوذرات اکسید آهن (FeONPs) دارای ویژگی های پراکندگی گسترده و فاقد پیک های تیز پراش بود که نشان دهنده ساختاری با بلورینگی بسیار پایین یا تقریبا آمورف است. به طور مشابه، نانوذرات اکسید روی (ZnONPs) نیز الگوی پراش پهن و برآمده ای را بدون پیک های مشخص و تیز مربوط به اکسید روی با بلورینگی بالا نشان دادند. نتایج آنالیز EDS حضور عناصر اصلی تشکیل دهنده تمامی نانوذرات سنتزشده را در نواحی مورد بررسی تایید کرد. با این حال، ماهیت اکسیدی نانوذرات سنتزشده باید با استفاده از روش های مکملی مانند طیف سنجی مادون قرمز تبدیل فوریه (FTIR)، طیف سنجی فوتوالکترون پرتو ایکس (XPS) یا آنالیز دقیق تر XRD بیشتر تایید شود.نتیجه گیری: یافته های این پژوهش نشان می دهد که عصاره کاه گندم می تواند به عنوان یک عامل کاهنده سازگار با محیط زیست برای سنتز سبز نانومواد مبتنی بر مس، آهن و روی مورد استفاده قرار گیرد. نتایج XRD وجود نانوذرات اکسید مس، اکسید آهن و اکسید روی با بلورینگی نسبی را نشان داد و آنالیز EDS حضور عناصر متناظر را تایید کرد. این نتایج از قابلیت استفاده از پسماندهای کشاورزی برای تولید پایدار و سازگار با محیط زیست نانوذرات حمایت می کند.

کلیدواژه ها:

سنتز سبز ، کاه گندم ، نانوذرات اکسید آهن ، نانوذرات اکسید روی ، نانوذرات اکسید مس