آسیب شناسی نقش صرافی ها در وقوع جرائم ارزی بر نظام مالی و بالتبع سیاسی ایران با تاکید بر جرم پولشویی

در اقتصاد ایران که با پیچیدگی مناسبات مالی و نوسانات شدید ارزی مواجه است، نقش صرافی ها از اهمیت والایی برخوردار است. می توانند در شرایط بحرانی با تنظیم بازار و ایجاد تعادل بین عرضه و تقاضا به ثبات اقتصادی کمک کنند. اما در عمل، ضعف قوانین و نبود نظارت موثر، سبب شده است تا برخی از این صرافی ها به ویژه انواع غیرمجاز آن ها، به بستر مناسبی برای جرائم سازمان یافته مالی و به طور خاص پولشویی تبدیل شوند. پژوهش حاضر به بررسی این پرسش محوری می پردازد که فعالیت صرافی ها چه ارتباطی با شکل گیری جرائم سازمان یافته مالی دارد و نظام نظارتی تا چه میزان توانایی مهار این روند را داراست؟ مفروض این است که گسترش صرافی های غیرمجاز و خلاهای نظارتی موجود، به طور مستقیم زمینه ساز افزایش جرائم ارزی و تضعیف سلامت مالی کشور شده است. در اینجا با بهره گیری از روش تحقیق کیفی و تحلیل اسناد قانونی، دکترین های مرتبط، یافته ها نشان می دهد که صرافی های غیرمجاز با سوءاستفاده از ضعف های ساختاری، نقش موثری در تسهیل پولشویی و تشدید بی ثباتی بازار ارز ایفا می کنند. در مقابل، صرافی های مجاز که مقررات را رعایت کرده و شفافیت مالی دارند، می توانند عاملی برای پیشگیری از فساد اقتصادی باشند. از مهم ترین چالش های نظارتی در این حوزه، می توان به نبود هماهنگی بین نهادهای مسئول و فقدان زیرساخت های فناورانه لازم برای رصد لحظه ای و هوشمند تراکنش های مالی اشاره کرد. برای غلبه بر این مشکلات و کاهش جرائم ارزی، دو راهکار کلیدی پیشنهاد می شود: نخست، طراحی و استقرار یک سامانه ملی نظارت هوشمند بر تراکنش های ارزی، و دوم، الزام کلیه صرافی ها به احراز هویت دیجیتال دقیق مشتریان است. اجرای این راهکارها می تواند تاب آوری نظام مالی در مقابل جرائم این دست افزایش دهد. ضروری دارد سیاست کیفری پیشگیرانه و آینده نگری اتخاذ شود که بر تحلیل ریسک و مقررات انطباق پذیر در مقابل جرائم احتمالی متکی باشد. می توانند راهکارهای موثری جهت جلوگیری از آسیب در نوع خود باشند.

کلیدواژه ها:

آسیب شناسی ، صرافی ها ، جرم پولشویی ، اختلالات ارزی