راهکارهای قراردادی مقابله با ترفندهای ستیزه جویانه و ایذایی در داوری: از شروط پیشگیرانه تا ضمانت اجراهای توافقی

موافقت نامه داوری، به مثابه سنگ بنای حل اختلاف، به طور معمول تنها به عنوان سندی برای ارجاع اختلاف به داور تلقی می شود. بااین حال، این نگرش حداقلی، ظرفیت حیاتی آن را در مقابله با پدیده ی مخرب «ترفندهای ستیزه جویانه و ایذایی»، مجموعه ای از اقدامات ایذایی که با هدف اطاله و تضعیف فرآیند، مزایای بنیادین داوری یعنی سرعت و کارآمدی را زایل می کنند، نادیده می گیرد. ازاین رو، هدف این مقاله ارائه چارچوبی قراردادی و پیشگیرانه برای خنثی سازی رفتارهای ستیزه جویانه و ایذایی در داوری است و به این پرسش کلیدی پاسخ می دهد که چگونه می توان با مهندسی هوشمندانه موافقت نامه داوری، آن را به سپر دفاعی کارآمدی در برابر این آفت فرآیندی تبدیل کرد؟ این پژوهش با روشی توصیفی-تحلیلی نشان می دهدکه کلید مقابله موثر، نه در راهکارهای پسینی، بلکه در فعال سازی اصل حاکمیت اراده نهفته است. یافته ها حاکی از آن است که طرفین می توانند ازطریق طراحی فرآیندی ساختاریافته و منضبط (مانند تدوین منشورهای رفتاری و تثبیت مواعد قاطع)، پیش بینی ضمانت اجراهای مالی موثر (همچون تخصیص هزینه ها بر مبنای سوء رفتار واستفاده از وجه التزام های فرآیندی) و تعبیه ابزارهای اجرایی قدرتمند (مانند شروط نامتقارن و درخواست استنباط منفی)، موافقت نامه داوری را به دژی مستحکم در برابر اخلال های هدفمند تبدیل کرده و سلامت و کارآمدی داوری را تضمین نمایند.

کلیدواژه ها:

ترفندهای ستیزه جویانه و ایذایی ، موافقت نامه داوری ، راهکارهای قراردادی ، شروط پیشگیرانه ، ضمانت اجرای فرآیندی