بررسی جامعه شناختی کارکردهای اماکن مذهبی شهر قزوین در دوره صفویه

هدف مقاله حاضر، شناخت و تحلیل کارکردهای اماکن مذهبی شهر قزوین در دوره صفویه است. برای رسیدن به این هدف، از روش توصیفی-تحلیلی و منابع کتابخانه ای برای جمع آوری داده ها استفاده شده است. رویکرد و الگوی نظری تحقیق بر اساس نظریه کارکردگرایی پارسونز بنا شده است که اماکن زیارتی را دارای کارکرد آشکار و پنهان در ابعاد اجتماعی، فرهنگی،سیاسی و اقتصادی در نظر گرفته است. براساس الگوی نظری پارسونز، رابطه ای دیالکتیکی یا رفت و برگشتی میان فعالیت ها و کارکردها از یکسو و تعاملات دیالکتیکی بین ابعاد کارکردی از سوی دیگر وجود دارد که مقاصد و اهداف از پیش تعیین شده ای اجرا می گردد. یافته ها و نتایج تحقیق نشان داد که زیارتگاه ها به عنوان بخش مهمی از هویت و فرهنگ جامعه شیعی دولت صفویه در برابر ترکان عثمانی و ازبکان سنی محسوب میگشتند.شهر قزوین که به دلیل دور بودن از معرض تهدید دولت عثمانی و قرار گرفتن در راه ارتباطی و مواصلاتی بین شرق وغرب به عنوان اولین پایتخت دولت صفوی انتخاب شد.این شهر به عنوان یکی از شهرهای اصلی دوره صفویه از لحاظ تاثیرگذاری سیاسی واجتماعی منجر به توجه صفویان به اماکن مقدس و زیارتی این شهر گردید.اماکن زیارتی با داشتن ظرفیت های کارکردیشان به دولت صفویان این امکان را می داد تا از آن ها در جهت رسیدن به اهداف آشکار و پنهان و تقویت،تحول و پویایی فرهنگ جامعه اسلامی خویش استفاده کنند.

کلیدواژه ها:

اماکن ، مذهبی ، کارکرد ، قزوین ، صفویه