بررسی میزان تمایل به حجاب در دختران تهرانی

پژوهش حاضر با هدف بررسی نگرش دختران تهرانی نسبت به حجاب و تحلیل عوامل اجتماعی، فرهنگی و روان شناختی موثر بر آن انجام شد. حجاب در ایران، به ویژه پس از انقلاب اسلامی، از یک الزام شرعی و قانونی به عرصه ای برای بازنمایی هویت فردی و اجتماعی تحول یافته است. روش مطالعه کمی و پیمایشی بود؛ جامعه آماری دختران ساکن تهران (۱۸–۳۵ سال) و نمونه ۵۴۴ نفر به صورت در دسترس انتخاب شد؛ داده ها با پرسشنامه لیکرت گردآوری و با SPSSتحلیل شد. آزمون های مورد استفاده شامل آمار توصیفی، همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه بود. یافته ها نشان دادند که تمایل به حجاب در میان دختران تهرانی کاهش یافته و بیش تر به عنوان انتخابی فردی و هویتی تلقی می شود. عوامل روان شناختی مانند بحران هویت و خودنمایی اجتماعی بیش ترین اثر منفی را بر گرایش به حجاب داشتند، در حالی که عوامل اجتماعی–فرهنگی نظیر رسانه ها و دوستان نیز اثر منفی اما ضعیف تر داشتند. در مقابل، عوامل ارزشی–دینی همچون آگاهی از احکام و فلسفه حجاب اثر مثبت داشتند، اما ناکافی بودند و شکاف میان علاقه به یادگیری و دانش واقعی آشکار شد. این نتایج با پیشینه داخلی (فلاح زاده، کریمی، نصراللهی) و بین المللی (گله، محمود، روزنر) هم راستاست و نشان می دهد که حجاب در بستر مدرن به عرصه ای برای بازتعریف هویت و مقاومت فرهنگی تبدیل شده است.

کلیدواژه ها:

حجاب ، هویت ، دختران تهرانی ، عوامل اجتماعی_فرهنگی