مروری بر وضعیت آلودگی میکروپلاستیک ها در اکوسیستم های آبی و منابع خاک های سطحی ایران

آلودگی پلاستیک­ها در محیط­زیست به شکل­های مختلف نظیر ماکروپلاستیک­ها، مزوپلاستیک­ها، میکروپلاستیک­ها و نانوپلاستیک­ها ظهور کرده است. پیشرفت صنعت و زندگی مدرن امروزی سبب تولید اقلام و تجهیزات پلاستیکی و مصنوعی بسیاری شده است که انسان در بخش های مختلف زندگی از آن ها به وفور استفاده می کند. این تحقیق توصیفی مقطعی در سال ۱۴۰۴ با استفاده از مقالات و تحقیقات سایر پژوهشگران و تعداد ۱۲ مقاله از نگارنده بر روی آلودگی های محیط زیست، پلاستیک ها و میکروپلاستیک­ها انجام شد. بر اساس استخراج داده های موجود پژوهشگران میکروپلاستیک­های موجود در نمونه­های خاک مناطق مختلف ایران و آب، آبزیان، ماهیان و رسوبات رودخانه ها، خلیج فارس و دریای خزر را گزارش کردند. در تحقیقات مختلف و متعدد تعداد، اشکال و رنگ های گوناگونی از میکروپلاستیکها در نمونه های رسوبات و خاک تعیین شد. تفاوت در فراوانی و تعداد میکروپلاستیک­ها، نوع پلیمر، رنگ و شکل آن­ها در مطالعات متفاوت بوده که نشان دهنده نبود یک دستورالعمل استاندارد برای نمونه برداری، شناسایی و سنجش تعداد میکروپلاستیک­ها وجود دارد. همچنین با توجه به نبود فناوری های نوین، دشواری و پیچیدگی حذف میکروپلاستیک­ها از طبیعت می بایست از ورود آن ها به محیط­زیست جلوگیری شود و با بیوپلاستیک ها که شامل پلاستیک های پایه زیستی و پلاستیک های زیست تخریب پذیر هستند، جایگزین شوند. با توجه به محدود بودن مطالعات میکروپلاستیک ها در خاک های سطحی به نظر می رسد نمونه برداری و شناسایی در این اکوسیستم­ها پیچیده­تر می باشد، اما پیشنهاد می شود که تحقیقات بیشتری در این زمینه انجام گردد.

کلیدواژه ها:

Plastic waste pollution ، Environmental pollutants ، Climate change ، Microplastics. ، آلودگی پسماندهای پلاستیکی ، آلاینده های محیط زیست ، تغییرات اقلیمی و آب و هوایی ، میکروپلاستیک ها