زمینه و هدف: تجاوز آشکار رژیم منحوس صهیونی بهمراه ایادی استعمارگر غربی و در راس آن امریکای جنایتکار در روز ۲۳ خرداد سال ۱۴۰۴ علیه تمامیت عرضی، فرماندهان نظامی، دانشمندان هسته ای و مردم غیر نظامی آغاز و در نتیجه آن آسیب هایی به کشور وارد شد. این حمله بزرگترین حمله به ایران بعد از
جنگ تحمیلی بوده و به عنوان یک رویداد مهم در تاریخ جمهوری اسلامی ایران بشمار می آید. در این میان و به منظور مدیریت این بحران سیستم
سلامت نظامی به عنوان پشتیبان رزم و اهرم موثر در بازتوانی رزم وارد چرخه
مدیریت بحران شده و دستاوردهای قابل ملاحظه ای را کسب نموده که می توان از این تجارب برای بحران های آتی بهره برد. این مطالعه به بررسی ابعاد مختلف مدیریت این بحران در حوزه
سلامت در یک دانشگاه نظامی پرداخته تا ضمن ثبت تجربیات، زمینه تاب آوری بیشتر نظام
سلامت نظامی به عنوان پشتیبان رزم فراهم گردد.
روش ها: این پژوهش بر اساس یک مطالعه کیفی انجام شد. نمونه گیری در این مطالعه با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند با حداکثر تنوع انتخاب شد. داده های مطالعه در چارچوب چرخه
مدیریت بحران طبقه بندی شد. دو بحث گروهی متمرکز با۲۰ نفر از خبر گان و صاحب نظران متخصص دانشگاهی در حوزه های مدیریت و فرماندهی، لجستیک، مدیریت درمان، پدافند غیر عامل ، طرح و برنامه ، فن آوری اطلاعات و مهندسی انجام شد. در نشست از تکنیک های کیفی از جمله طوفان فکری و بحث گروهی متمرکز برای دستیابی به اجماع بر روی درس آموخته ها بهره گرفته شد.
یافته ها: بررسی ها نشان داد مدیریت این بحران در سه لایه پیشگیری و کاهش اثر، آمادگی و پاسخ به همراه ۱۰ مولفه جزء ابعاد و مولفه های اصلی به شمار می آیند. در این میان پیشگیری و کاهش اثر با ۳ مولفه (راهبری و توسعه مدیریت شرایط اضطراری،الزامات سیاستگذاری شرایط اضطراری، هماهنگی بین سازمانی و درون سازمان مستمر)، آمادگی با ۶ مولفه (ارزیابی و پایش مستمر،تدوین برنامه و دستورالعمل ها،ارتقاء و توانمندسازی کارکنان،تمرین و مانور، الزامات پشتیبانی و لجستیک و ارتباطات و هماهنگی) و پاسخ با ۳ مولفه (فعال سازی پاسخ، ارتباطات یکپارچه و رصد و پایش دائمی در هنگام اعلام وضعیت عادی و بازتوانی و حافظه سازمانی و یادگیری) به عنوان ابعاد اصلی در
مدیریت بحران جنگ ۱۲ روزه در این دانشگاه احصاء و مقوله بندی شدند.
نتیجه گیری: ثبت تجربیات و درس آموخته ها جهت جلوگیری از تکرار اشتباهات قبل و تقویت نقاط مثبت میتواند با ایجاد راهکارهای علمی به فرهنگ سازمانی و تبدیل شدن دانشگاه به عنوان سازمانی یاد گیرنده عمل نماید. ثبت درس آموخته ها در واقع به معنی جلوگیری از بازگشت به آسیب پذیری های گذشته و ساخت بهتر در شرایط اضطراری به طور حتم به عنوان ابزاری موثر در
مدیریت بحران ها بشمار می آید.
