شناسایی و طبقه بندی عناصر اثرگذار بر پرورش دانش آموزان پژوهنده در مدارس ابتدائی

زمینه و هدف: پرورش دانش آموزان پژوهنده در مدارس ابتدایی به عنوان یک راهبرد آموزشی کلیدی، نقش مهمی در تقویت تفکر انتقادی، خلاقیت و مهارت های حل مسئله دارد. این پژوهش با هدف شناسایی و طبقه بندی عناصر اثرگذار بر پرورش دانش آموزان پژوهنده در مدارس ابتدایی و تعیین روابط ساختاری بین این عوامل انجام شده است.روش پژوهش : این پژوهش از نوع آمیخته (کیفی-کمی) و به روش اکتشافی انجام شده است. در مرحله کیفی، با استفاده از مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۱۲ خبره و تحلیل مضمون به روش اتریود-استرلینگ، عناصر اثرگذار شناسایی شدند. در مرحله کمی، با به کارگیری روش مدلسازی ساختاری تفسیری و نظرسنجی از ۱۵ متخصص، روابط و سطح بندی عوامل تعیین گردیدیافته ها: تحلیل کیفی منجر به شناسایی ۴ مضمون فراگیر شامل سواد و شایستگی های پایه (دانش و مهارت)، عوامل درونی دانش آموز (نگرش و ویژگی فردی)، عوامل پشتیبانی و بسترسازی (ویژگی حمایتی) و عوامل آموزشی-تربیتی (روش تدریس، مشارکت محوری و مساله محوری) شد. سپس با استفاده از مدلسازی ساختاری تفسیری، این عوامل در پنج سطح دسته بندی شدند که نشان می دهد «روش های تدریس» در پایین ترین سطح (اثرگذارترین) و «دانش» و «ویژگی های حمایتی» در بالاترین سطح (اثرپذیرترین) قرار دارندنتیجه گیری: نتایج نشان می دهد که برای پرورش دانش آموزان پژوهنده، باید به عواملی همچون روش های تدریس فعال، مشارکت گروهی و مساله محوری به عنوان عوامل زیربنایی توجه کرد. همچنین حمایت همه جانبه مدیران و فراهم آوری بسترهای لازم، از جمله عوامل کلیدی در موفقیت این رویکرد است. این پژوهش چارچوبی ساختاریافته برای برنامه ریزی و اجرای اثربخش برنامه های پژوهش محور در مدارس ابتدایی ارائه می دهد

کلیدواژه ها:

دانش آموزان پژوهنده ، مدارس ابتدائی ، یادگیری پژوهش محور