نقش صفات پنج عاملی شخصیت و طرحوارههای ناسازگار اولیه در طلاق عاطفی زوجین

طلاق عاطفی یکی از پیچیده ترین و پنهان ترین آسیب های روابط زناشویی است که در آن، پیوند هیجانی، صمیمیت و ارتباط موثر میان زوجین به تدریج کاهش می یابد، در حالی که رابطه رسمی ممکن است همچنان ادامه داشته باشد. شواهد پژوهشی نشان می دهد که صفات شخصیت پنج عاملی، به ویژه روان رنجورخویی، و نیز طرحواره های ناسازگار اولیه مانند رهاشدگی، بی اعتمادی/بدرفتاری و محرومیت هیجانی، از عوامل مهم در تضعیف کیفیت رابطه، افزایش تعارض و تشدید طلاق عاطفی هستند. در مقابل، برون گرایی، توافق پذیری و وظیفه شناسی در بسیاری از پژوهش ها نقش محافظتی داشته اند و با رضایت زناشویی و ثبات رابطه ارتباط مثبت نشان داده اند. این مقاله مروری با هدف بررسی نقش صفات شخصیت پنج عاملی و طرحواره های ناسازگار اولیه در طلاق عاطفی زوجین، یافته های پژوهش های منتشرشده در سال های ۲۰۲۰ تا ۲۰۲۵ را مرور می کند. نتایج مرور نشان می دهد که ترکیب صفات شخصیتی ناسازگار با طرحواره های اولیه منفی، از طریق سازوکارهایی مانند کاهش تنظیم هیجان، افزایش سوء تفاهم، کاهش صمیمیت، و تشدید فرسودگی زناشویی، احتمال بروز طلاق عاطفی را افزایش می دهد. بر این اساس، توجه به مداخلات شناختی-هیجانی، آموزش مهارت های ارتباطی و درمان طرحواره محور می تواند در پیشگیری و کاهش طلاق عاطفی موثر باشد.

کلیدواژه ها:

صفات پنج عاملی شخصیت ، طرحواره های ناسازگار اولیه ، طلاق عاطفی ، مرور روایتی