تاثیر کاربرد سلنیوم و ید بر رشد، عملکرد و ویژگی های کیفی میوه توت فرنگی (Fragaria × ananassa) در شرایط تنش شوری در کشت هیدروپونیک

شوری یکی از مهم ترین عوامل محدودکننده تولید محصولات باغبانی، به ویژه در سیستم های کشت هیدروپونیک محسوب می شود. این پژوهش با هدف بررسی اثر سلنیوم و ید بر کاهش خسارت های ناشی از تنش شوری در گیاه توت فرنگی رقم کردستان انجام شد. بنابراین پژوهش حاضر به صورت آزمایش فاکتوریل در قالب طرح کاملا تصادفی با دو سطح شوری (بدون شوری و ۴۰ میلی مولار NaCl) و تیمار کودی در چهار سطح شامل شاهد، سلنیوم (یک میلی گرم در لیتر در محلول غذایی) و ید (یک میکرومولار به صورت محلول پاشی) و کاربرد ترکیبی سلنیوم و ید با چهار تکرار در دانشگاه شیراز انجام شد. نتایج نشان داد که تنش شوری باعث کاهش ویژگی های رشدی، عملکردی و کیفی میوه شد، اما استفاده از سلنیوم و ید باعث بهبود این صفات شد. کاربرد همزمان سلنیوم و ید در شرایط تنش شوری به ترتیب باعث افزایش ۲۸ و ۱۴ درصدی وزن تر شاخساره (۳۷/۳۴ گرم) و وزن خشک شاخساره (۸۷/۹ گرم) نسبت به شاهد شد. افزون بر این کاربرد همزمان سلنیوم و ید باعث افزایش وزن میوه های اول (۳۰/۷ گرم) و دوم (۵۰/۶ گرم) و عملکرد (۳۶ گرم) توت فرنگی در شرایط تنش شد که این افزایش به ترتیب ۴۶، ۷۱ و ۳۹ درصد نسبت به عدم کاربرد درهمان شرایط بود. کاربرد همزمان سلنیوم و ید مواد جامد محلول (۸۲/۸ درصد)، اسیدیته قابل تیتراسیون (۰۶/۱ درصد)، ویتامین C (۵/۹۹ میلی گرم در ۱۰۰ گرم وزن تازه)، فنول کل (۷۶/۵ میلی گرم گالیک اسید در گرم) و آنتوسیانین (۲۳/۹۲ میلی گرم سیانیدین-۳-گلوکوزید در ۱۰۰ گرم) را به ترتیب ۱۳، ۵۳، ۲۷، ۹ و ۴۱ در تنش شوری نسبت به عدم کاربرد افزایش داد. نتایج این پژوهش نشان می دهد که کاربرد همزمان سلنیوم و ید می تواند به عنوان راهکاری مناسب برای افزایش تحمل به شوری و افزایش بهبود صفات رشد، عملکرد و کیفی میوه توت فرنگی در سیستم های کشت هیدروپونیک مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

Abiotic stress ، Fresh weight ، Leaf area ، Primary and secondary fruits ، Soilless culture ، Total phenol ، Total soluble solids ، تنش غیرزیستی ، فنول کل ، کشت بدون خاک ، مواد جامد محلول ، میوه های اولیه و ثانویه ، وزن تر