بررسی تاثیر آموزش تشخیص خطا و اطلاعات ساختگی هوش مصنوعی بر سواد رسانه ای دانش آموزان

گسترش سریع ابزارهای هوش مصنوعی مولد و افزایش تولید و انتشار محتوای متنی، تصویری و اطلاعاتی توسط این فناوری، فرصت های جدیدی را برای آموزش فراهم کرده است؛ با این حال، احتمال تولید و بازنشر اطلاعات نادرست، ساختگی و گمراه کننده، ضرورت تقویت مهارت های ارزیابی و راستی آزمایی اطلاعات در میان دانش آموزان را افزایش داده است. پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر آموزش تشخیص خطا و اطلاعات ساختگی تولیدشده توسط هوش مصنوعی بر سواد رسانه ای دانش آموزان انجام شده است. این پژوهش با رویکرد کمی و در چارچوب طرح نیمه آزمایشی با پیش آزمون و پس آزمون و گروه کنترل قابل اجراست. جامعه پژوهش را دانش آموزان دوره متوسطه تشکیل می دهند و نمونه گیری به صورت در دسترس یا تصادفی از میان آنان انجام می شود. در گروه آزمایش، محتوای آموزشی شامل شناسایی خطاهای واقعی، تشخیص اطلاعات ساختگی، بررسی منبع و اعتبار محتوا، مقایسه اطلاعات تولیدشده توسط هوش مصنوعی با منابع معتبر، شناسایی نشانه های محتوای گمراه کننده و استفاده از روش های راستی آزمایی ارائه می شود. میزان سواد رسانه ای دانش آموزان پیش و پس از مداخله آموزشی با استفاده از ابزار استاندارد یا پرسشنامه پژوهشگرساخته مورد سنجش قرار می گیرد. انتظار می رود آموزش هدفمند در زمینه شناسایی خطاها و اطلاعات ساختگی هوش مصنوعی، توانایی دانش آموزان را در ارزیابی اعتبار اطلاعات، تشخیص محتوای نادرست، بررسی منابع و استفاده انتقادی از فناوری های هوش مصنوعی افزایش دهد. بر این اساس، آموزش سواد رسانه ای مبتنی بر شناخت محدودیت ها و خطاهای هوش مصنوعی می تواند به عنوان یکی از راهبردهای موثر برای آماده سازی دانش آموزان جهت مواجهه آگاهانه، انتقادی و مسئولانه با محیط اطلاعاتی دیجیتال مورد توجه قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی مولد ، اطلاعات ساختگی ، خطاهای هوش مصنوعی ، سواد رسانه ای ، دانش آموزان ، راستی آزمایی اطلاعات ، تفکر انتقادی.