مقایسه تطبیقی ساختار کالبدی محله و ارتباط آن با آسیب پذیری در شرایط بحران (مطالعه موردی محله های مجیدیه، شمس آباد و هفت حوض)

با توجه به اهمیت بحث آسیب پذیری فضاهای شهری در مواقع بحران و افزایش وقوع بحران های طبیعی و انسان ساخت در شهرهای معاصر، برنامه ریزی در جهت کاهش آسیب ها در فضاهای شهری به ویژه محلات مسکونی به عنوان واحدهای تشکیل دهنده شهر از اهمیت بالایی برخوردار است. یکی از مواردی که نقش تعیین کننده ای در چگونگی عملکرد محله در شرایط بحرانی دارد ساختار کالبدی محله است. در این پژوهش که از نوع کاربردی است برای ارزیابی وضعیت کالبدی محله، سه معیار اصلی شامل نظام تفکیک قطعات ساختمانی، ساختار شبکه معابر و وجود و میزان و نحوه توزیع فضاهای باز محله ای در دو محله هفت حوض و مجیدیه شمس آباد مورد بررسی و مقایسه تطبیقی قرار گرفته است. نظام قطعه بندی، به عنوان واحد پایهای ساختار کالبدی نقش تعیین کننده ای در شکل دهی، بافت، توزیع تراکم، کیفیت ابنیه و سازماندهی شبکه معابر دارد. داده ها با استفاده از نقشه های پایه در نرم افزار GIS و شاخص هایی همچون الگوی شبکه معابر، نظم قطعات ساختمانی، نسبت فضاهای باز و دسترسی پیاده به آنها در شعاع ۳۰۰ متر انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که در کل محله هفت حوض با قطعات منظم، الگوی شبکه معابر شطرنجی و پراکنش بهتر فضاهای باز نسبت به محله مجیدیه شمس آباد، تاب آوری بالاتری دارد.

کلیدواژه ها:

نظام قطعات ساختمانی ، شبکه معابر ، فضاهای باز ، آسیب پذیری ، بحران