تحلیل نقش فناوریهای ساخت افزایشی و معماری دیجیتال در کاهش کربن تجسم یافته و ارتقای پایداری چرخه عمر ساختمان

افزایش سهم صنعت ساختمان در انتشار گازهای گلخانه ای و مصرف منابع، ضرورت بازاندیشی در الگوهای طراحی و ساخت را به یکی از مسائل بنیادین معماری معاصر تبدیل کرده است. در این میان کربن تجسم یافته (Embodied Carbon) به عنوان یکی از مولفه های اصلی ارزیابی پایداری چرخه عمر ساختمان اهمیت فزاینده ای یافته است؛ زیرا بخش قابل توجهی از اثرات زیست محیطی ساختمان در مراحل تولید مصالح، اجرا و فرآیند ساخت شکل می گیرد. هم زمان توسعه فناوری های معماری دیجیتال و ساخت افزایشی (Additive Manufacturing) ظرفیت های نوینی برای کاهش ضایعات مصالح، بهینه سازی فرآیند ساخت و ارتقای کارایی زیست محیطی فراهم کرده است. با این حال، بخش عمده پژوهش های موجود عمدتا ابعاد فرمال و فناورانه این رویکردها تمرکز داشته و تحلیل تطبیقی تاثیر آنها بر کاهش کربن تجسم یافته و پایداری چرخه عمر ساختمان کمتر مورد بررسی یکپارچه قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل نقش فناوری های ساخت افزایشی و معماری دیجیتال در کاهش کربن تجسم یافته و ارتقای پایداری چرخه عمر ساختمان انجام شده است. روش تحقیق توصیفی تحلیلی و مبتنی بر رویکرد تطبیقی است و داده ها از طریق مطالعات کتابخانه ای، تحلیل اسناد علمی و بررسی نمونه های معاصر معماری دیجیتال گردآوری شده اند. در این پژوهش شاخص هایی نظیر میزان مصرف مصالح، کاهش ضایعات ساختمانی، بهینه سازی فرآیند ساخت و اثرات زیست محیطی در چرخه عمر ساختمان مورد ارزیابی قرار گرفته اند. یافته های تحقیق نشان می دهد که تلفیق معماری دیجیتال با فناوری های ساخت افزایشی از طریق کنترل دقیق فرآیند، تولید طراحی داده محور و کاهش اتلاف منابع می تواند به طور معناداری میزان کربن تجسم یافته را در مقایسه با روش های متداول ساخت کاهش دهد؛ همچنین این فناوری ها زمینه گذار از الگوهای ساخت خطی به سیستم های هوشمند تطبیق پذیر و کم کربن را فراهم می کنند. نوآوری پژوهش حاضر در ارائه چارچوبی تحلیلی برای تبیین پیوند میان معماری دیجیتال، ساخت افزایشی و پایداری چرخه عمر ساختمان در معماری معاصر است.

کلیدواژه ها:

معماری دیجیتال ، کربن تجسم یافته ، پایداری چرخه عمر ، ساخت هوشمند ، ساخت افزایشی