هویت شهری و پایداری؛ بازخوانی شهر سنی در چشم انداز آینده

در بساطری از زمینه ها شهر پایدار عمدتا بر پایداری زیست محیطی و حفاظت از منابع طبیعی متمرکز است؛ اما رویکردهای توسعه معاصر، علاوه بر مصرف گسترده زمین و منابع طبیعی و آسیب به زیست بوم ها آلودگی و گازهای گلخانه ای تولید می کنند و در عین حال، پیوندهای اجتماعی هویتی، شهری، ارزش های فرهنگی و بنیان های اقتصادی را ریز تضعیف کرده و کیفیت زندگی را کاهش می دهند. این روند در شهرهایی که هنوز الگوهای سنتی زندگی در آنها پابرجاست تهدیدی مضاعف به شمار می آید. این مقاله با این فرض آغاز می شود که شهرها می توانند نقش مهمی در حرکت به سوی اهداف پایدار ایفا کنند، به شرط آنکه به تنوع درون شان توجه شود و از ظرفیت ها و ارزش های بومی بهره گرفته شود؛ هدفی راهبردی برای تحقق شهر پایدار که همراه با حفظ و تقویت هویت محلی است. در این مقاله ابتدا برداشت های رایج از شهرگرایی پایدار به چالش کشیده شده و معانی سازگاری این رویکردها با بسترهای مختلف، به ویژه در زمینه های اجتماعی و فرهنگی، مورد بررسی قرار می گیرد. یافته های این بررسی ها نشان می دهد که تاکید بیشتر بر زمینه های محلی و هویت مکانی ضروری است؛ چرا که بسترهای سنتی حاوی دانش ارزشمندی درخصوص تعامل انسان با محیط طبیعی و اجتماعی هستند. نویسنده با بهره گیری از دیدگاه های تاریخی و معاصر در حوزه شهر پایدار و تحلیل تئوری هویت بومی بر لزوم اتخاذ نگاهی کل نگر در طراحی و برنامه ریزی برای شهرهای آینده تاکید می کند؛ نگاهی که بین پایداری زیست محیطی و پویایی اجتماعی تعادل برقرار کند.

کلیدواژه ها:

شهر پایدار ، هویت شهری ، شهر سنتی ، زمینه گرایی