شناسایی نقش فرهنگ و انسجام اجتماعی در شکل گیری ویژگی های کالبدی خانه های سنتی در بندرعباس

بیان مسئله خانه های سنتی بازتابی از ساختارهای اجتماعی و فرهنگی جوامع محسوب می شوند. شهر بندرعباس به عنوان یکی از مهم ترین مراکز سکونتگاهی در جنوب ایران دارای معماری بومی منحصر به فردی است که در آن فرهنگ محلی و انسجام اجتماعی نقش مهمی در شکل گیری فضاهای مسکونی ایفا کرده اند. پژوهش حاضر با هدف تبیین نحوه تاثیر مولفه های فرهنگی و انسجام اجتماعی بر ویژگی های کالبدی خانه های سنتی بندرعباس و با تاکید بر خانه شریف انجام شده است تا چگونگی پاسخگویی معماری بومی این منطقه به نیازهای فرهنگی و اجتماعی ساکنان و بازتاب آن در سبک زندگی و تعاملات اجتماعی تبیین شود. روش پژوهش این تحقیق با روش توصیفی تحلیلی و بر مبنای تحلیل داده های مقالات معتبر علمی که طی دو دهه گذشته منتشر شده اند انجام گرفته شده است. داده های مرتبط با تاثیر مولفه های فرهنگی و انسجام اجتماعی بر ویژگی های کالبدی خانه های سنتی از طریق مطالعات پیشین ابتدا گردآوری شدند و تحلیل محتوایی آنها با تمرکز بر مولفه های فرهنگی و اجتماعی مطالعات مرتبط پیشین صورت گرفته است. یافته های مطالعه حاضر نشانگر آن می باشند که مفهوم محرمیت، سلسله مراتب فضایی و درونگرایی در نحوه سازمان دهی فضاهای معماری خانه های سنتی تاثیرگذار می باشند. فضاهایی همچون حیاط مرکزی به گونه ای طراحی شده اند که پاسخگوی همزمان نیازهای فرهنگی-اجتماعی و اقلیمی می باشند. نتیجه گیری در مجموع بررسی مطالعات پیشین بیانگر این می باشند که معماری خانه های سنتی بندرعباس تلفیقی از پاسخ های هوشمندانه به شرایط اقلیمی و ساختار فرهنگی اجتماعی جامعه محلی می باشد.

کلیدواژه ها:

معماری بومی ، بندرعباس ، فرهنگ ، انسجام اجتماعی ، محرمیت ، حیاط مرکزی