راهکارهای طراحی سالوتوژنیک برای ارتقای سلامت جسمی و روانی در مراکز آموزشی

نظام آموزشی معاصر با چالش جدی کاهش حس انسجام در میان دانش آموزان مواجه است که پیامد آن افت کیفیت یادگیری و کندی رشد همه جانبه آنان است. پژوهش حاضر با هدف تبیین نگرش های سالوتوژنیک و نقش آن در معماری محیط های آموزشی سلامت محور انجام شده است. ضرورت این مطالعه در پاسخ به نیاز مبرم مدارس مدرن به ارتقای رفاه، انگیزه و انسجام اجتماعی نهفته است؛ به ویژه آنکه معضل اصلی در فضاهای آموزشی کنونی شکاف عمیق میان اصول معماری و یافته های علوم رفتاری جهت خلق بسترهای سلامت محور است. خلا اصلی پژوهشی شامل فقدان مطالعات میدانی و نبود چارچوبی نظری برای بهره برداری کیفی از فضای معماری در راستای ارتقای سلامت روان و جسم کاربران است. در همین راسته این پژوهش با طرح پرسش چگونه می توان با رویکرد سالوتوژنیک، طراحی فضایی مدرسه را به عاملی برای تقویت سلامت روان اجتماعی و بهبود یادگیری مشارکتی تبدیل کرد؟ به دنبال ارائه یک مدل مفهومی جهت تبیین روابط علت و معلولی میان عناصر کالبدی و سلامت محیط آموزشی است. سوال اصلی پژوهش این است که چگونه می توان طراحی فضایی مدرسه را به گونه ای در نظر گرفت که هم سلامت روان اجتماعی دانش آموزان را تقویت و هم به بهبود یادگیری و مشارکت آن ها بینجامد؟ نتایج مورد انتظار شامل پیشنهاد چارچوب های ارزیابی، چند بعدی مجموعه شاخص های استاندارد برای سلامت آموزشی و دستورالعمل های اجرایی برای طراحی فضایی انعطاف پذیر، فضاهای مشترک امن و مسیرهای ارتباطی بهینه است که با نگرش های طراحی معماری مبتنی بر سلامت به انسجام اجتماعی و کاهش استرس محیطی منجر شود.

کلیدواژه ها:

سالوتوژنیک ، محیط های آموزشی ، محیط سلامت محور ، طراحی معماری