طراحی باغ کتاب برای کودکان سندروم داون تهران با رویکرد ارتقای حضورپذیری

این پژوهش به بررسی اصول طراحی فضاهای فرهنگی و آموزشی با تمرکز بر ارتقای حضورپذیری کودکان دارای سندروم داون می پردازد. پرسش اصلی تحقیق این است که طراحی باغ کتاب ویژه کودکان سندروم داون با رویکرد ارتقای حضورپذیری چگونه می تواند باشد؟ روش پژوهش از نوع آمیخته و مبتنی بر پارادایم تفسیری است. داده ها از طریق مطالعات کتابخانه ای، مشاهده میدانی، مصاحبه های نیمه ساختار یافته با والدین، معلمان و متخصصان و پرسشنامه های توزیع شده در مدرسه استثنایی امید در تهران جمع آوری شد. تحلیل داده ها با استفاده از روش های کیفی شامل تحلیل مضمون و مشاهده مشارکتی و روش های کمی شامل تحلیل آماری توصیفی و تکنیک SWOT انجام شد تا ارتباط میان ویژگی های معماری و رفتار فضایی کودکان شناسایی شود. یافته ها نشان می دهد که ساختار سازماندهی فضایی روشن و ایمن، مسیرهای حرکتی بدون مانع، فضاهای تعاملی و حسی متنوع، نور طبیعی ملایم، رنگ های آرامش بخش و انعطاف پذیری عملکردی فضاها نقش کلیدی در ارتقای حضورپذیری و تعامل کودکان دارند همچنین کمبود فضاهای بازی و مطالعه تعاملی و محدودیت دسترسی بدون مانع از مهم ترین موانع حضور کامل این کودکان در فضاهای فرهنگی است. پژوهش در نهایت مجموعه ای از اصول طراحی انسان محور و فراگیر ارائه می دهد که می تواند مبنای علمی و عملی برای طراحی باغ کتاب ها و سایر فضاهای آموزشی و فرهنگی مناسب کودکان دارای نیازهای ویژه باشد. یافته ها نشان می دهد توجه به نیازهای حسی، حرکت آزاد و تعامل اجتماعی می تواند حضورپذیری کودکان را به طور چشمگیری افزایش دهد این اصول می توانند راهنمایی برای معماران، طراحان داخلی و برنامه ریزان فرهنگی باشند تا فضاهایی فراگیر و جذاب خلق کنند.

کلیدواژه ها:

سندروم داون ، باغ کتاب ، حضورپذیری