مقایسه عناصر معماری مساجد ایرانی و عثمانی

مساجد به عنوان فضاهای عبادی و فرهنگی بازتاب دهنده هنر معماری و ارزشهای اجتماعی جوامع اسلامی هستند. این پژوهش با هدف بررسی تطبیقی عناصر معماری مساجد ایرانی و عثمانی انجام شد تا شباهتها و تفاوتهای آنها در سازمان فضایی، ساختار و تزئینات شناسایی شود. روش تحقیق به صورت مطالعه اسنادی و تحلیل تطبیقی نمونه های شاخص از هر دو سنت معماری شامل مسجد جامع اصفهان و مسجد شیخ لطف الله در ایران و مسجد سلیمانیه و مسجد سلطان احمد در عثمانی به کار گرفته شد. نتایج نشان داد که مساجد ایرانی عمدتا با محوریت طرح چهار ایوانی، گنبدهای چندلایه و تزئینات دقیق تجربه ای معنوی و بصری فراهم می کنند، در حالی که مساجد عثمانی با گنبد مرکزی وسیع، فضاهای باز و مناره های بلند انسجام فضایی و عملکرد اجتماعی گسترده را برجسته می سازند. این تفاوتها، ضمن حفظ اصول مشترک اسلامی نشان دهنده پاسخ خلاقانه هر سنت معماری به نیازهای عبادی، اجتماعی و فرهنگی جوامع خود هستند.

کلیدواژه ها:

مسجد ایرانی ، مسجد عثمانی ، عناصر معماری مساجد