کاربرد هوش مصنوعی در آموزش: فرصت ها، چالش ها و روش های شخصی سازی یادگیری برای دانش آموزان

تحول شتابان فناوری های دیجیتال، نظام های آموزشی را با ضرورت بازنگری در الگوهای سنتی تدریس و یادگیری روبه رو ساخته است. در این میان، هوش مصنوعی به عنوان پیشران دگرگونی های نوین، افق های تازه ای را برای بهینه سازی فرایند یاددهی-یادگیری گشوده است. هدف پژوهش حاضر، تحلیل جامع فرصت ها، چالش ها و سازوکارهای شخصی سازی یادگیری مبتنی بر هوش مصنوعی برای دانش آموزان است. این مقاله با بهره گیری از روش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر اسناد کتابخانه ای و مرور پژوهش های معتبر، به بررسی ابعاد گوناگون فناوری های هوشمند در ارکان تعلیم و تربیت پرداخته است. یافته های پژوهش نشان می دهد که هوش مصنوعی با فراهم سازی سامانه های خودکار سنجش و ارزشیابی، سامانه های آموزش یار هوشمند، بازخوردهای بلادرنگ و بسترهای یادگیری انطباقی، نقشی محوری در ارتقای بازدهی یادگیری ایفا می کند. شخصی سازی آموزش از طریق تحلیل داده های یادگیری، شناسایی سبک ها، علایق، الگوهای شناختی و تنظیم مسیر یادگیری متناسب با آهنگ فردی هر یادگیرنده، بازدهی نظام آموزشی را ارتقا می دهد. با این حال، بهره گیری از این ابزارها با چالش های بنیادینی نظیر شکاف دیجیتال، حریم خصوصی داده های دانش آموزان، سوگیری الگوریتم ها و خطر تضعیف تعاملات انسانی همراه است. در نتیجه، دستیابی به آموزش متوازن مستلزم اتخاذ رهیافتی است که در آن هوش مصنوعی نه جایگزین معلم، بلکه توانمندساز فرایند تدریس و ارتقادهنده جایگاه حرفه ای معلمان باشد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی در آموزش ، شخصی سازی یادگیری ، سامانه های تطبیقی ، عدالت آموزشی ، یاددهی-یادگیری