بررسی نقش هوش مصنوعی مولد در تحول روش های تدریس و تاثیر آن بر یادگیری عمیق، خلاقیت، خودرا هبری و شایستگی دیجیتال دانش آموزان و هنرجویان

هدف پژوهش حاضر، بررسی نقش هوش مصنوعی مولد در تحول روش های تدریس و تبیین تاثیر بهره گیری هدفمند از این فناوری بر یادگیری عمیق، خلاقیت، خودراه بری و شایستگی دیجیتال دانش آموزان و هنرجویان است. این پژوهش با رویکرد مروری تحلیلی انجام شده و با بررسی و تحلیل یافته های پژوهش های داخلی و خارجی مرتبط با کاربرد هوش مصنوعی مولد در آموزش، روش های نوین تدریس و شایستگی های موردنیاز یادگیرندگان در عصر دیجیتال، ابعاد و پیامدهای آموزشی این فناوری مورد واکاوی قرار گرفته است. یافته های پژوهش نشان می دهد که هوش مصنوعی مولد، در صورت استفاده آموزشی هدفمند و همراه با هدایت معلم، می تواند از طریق ارائه بازخورد فوری، تولید محتوای متناسب با نیازهای یادگیرندگان، تسهیل یادگیری شخصی سازی شده و ایجاد فرصت برای تعامل و کاوش، زمینه گذار از الگوهای انتقالی و حافظه محور به سمت یادگیری فعال، عمیق، مسئله محور و مشارکتی را فراهم کند. همچنین، استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی در فعالیت هایی مانند ایده پردازی، تولید و اصلاح محتوا، حل مسائل چندمرحله ای و انجام پروژه های یادگیری، ظرفیت تقویت خلاقیت و تفکر واگرا را افزایش می دهد و با فراهم کردن فرصت انتخاب، بازبینی و اصلاح مسیر یادگیری، به رشد خودراه بری و خودتنظیمی یادگیرندگان کمک می کند. از سوی دیگر، تعامل آگاهانه با ابزارهای هوش مصنوعی می تواند مولفه هایی همچون سواد اطلاعاتی، ارزیابی اعتبار محتوا، استفاده اخلاقی از فناوری، مهارت تولید محتوای دیجیتال و توانایی تعامل انتقادی با سامانه های هوشمند را در قالب شایستگی دیجیتال توسعه دهد. بااین حال، یافته ها بر ضرورت توجه به محدودیت هایی مانند وابستگی بیش از حد به فناوری، کاهش استقلال فکری، تولید اطلاعات نادرست، مسائل اخلاقی و ضرورت ارتقای شایستگی حرفه ای معلمان تاکید دارند. نتیجه گیری: هوش مصنوعی مولد را می توان نه صرفا به عنوان یک ابزار فناورانه، بلکه به عنوان عاملی برای بازطراحی فرایند یاددهی–یادگیری در نظر گرفت؛ مشروط بر آنکه کاربرد آن در چارچوب روش های تدریس فعال، اهداف تربیتی، هدایت حرفه ای معلم و آموزش سواد هوش مصنوعی صورت گیرد. بر این اساس، تلفیق هوشمندانه هوش مصنوعی مولد با روش های نوین تدریس می تواند زمینه ساز تربیت دانش آموزان و هنرجویانی خلاق، یادگیرنده مستقل، توانمند در حل مسئله و برخوردار از شایستگی های دیجیتال موردنیاز آینده باشد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی مولد ، روش های نوین تدریس ، یادگیری عمیق ، خلاقیت ، خودراه بری ، شایستگی دیجیتال ، دانش آموزان ، هنرجویان