تاثیر نگرش به مادری و ادراک شایستگی نقش مادری بر آمادگی روان شناختی برای زایمان با نقش میانجی انسجام هویت مادری

انتقال به نقش مادری یکی از مهم ترین تحولات رشدی زندگی زنان است و آمادگی روان شناختی برای زایمان نقشی محوری در سازگاری موفق با این دوران ایفا می کند. با وجود اهمیت این سازه، سازوکارهای روان شناختی موثر بر آن به ویژه در زنان نخست زا کمتر مورد توجه قرار گرفته است. پژوهش حاضر با هدف تعیین تاثیر نگرش به مادری و ادراک شایستگی نقش مادری بر آمادگی روان شناختی برای زایمان با نقش میانجی انسجام هویت مادری انجام شد. این پژوهش توصیفی-همبستگی از نوع مدل یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری را زنان باردار نخست زا در سه ماهه سوم بارداری مراجعه کننده به مراکز بهداشتی-درمانی شهر تهران در سال ۱۴۰۵ تشکیل دادند. تعداد ۱۶۷ نفر به روش نمونه گیری خوشه ای تصادفی انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری داده ها شامل پرسشنامه نگرش به مادری وارنر و همکاران، مقیاس احساس شایستگی والدینی گیبود-والستون، پرسشنامه یکپارچگی نقش مادری گارسیا-رومرو و همکاران و مقیاس آمادگی برای زایمان منگمی و همکاران بود. تحلیل داده ها با استفاده از مدل سازی معادلات ساختاری با رویکرد حداقل مربعات جزئی (PLS-SEM) و آزمون سوبل انجام شد. نتایج نشان داد نگرش به مادری و ادراک شایستگی نقش مادری به طور مستقیم و غیرمستقیم از طریق انسجام هویت مادری بر آمادگی روان شناختی برای زایمان تاثیر مثبت و معنادار دارند (۰.۰۵ > P). انسجام هویت مادری قوی ترین پیش بینی کننده آمادگی روان شناختی بود. اثر میانجی انسجام هویت مادری در هر دو مسیر با آزمون سوبل تایید گردید. مدل پژوهش ۵۷ درصد از واریانس آمادگی روان شناختی را تبیین کرد و شاخص نیکویی برازش (GOF برابر ۰.۵۳۹) بیانگر برازش قوی مدل بود. انسجام هویت مادری به عنوان یک متغیر میانجی کلیدی، سازوکاری را فراهم می کند که از طریق آن نگرش های مثبت به مادری و احساس شایستگی به آمادگی روان شناختی برای زایمان تبدیل می شوند. این یافته ها بر ضرورت طراحی مداخلات روان شناختی متمرکز بر تقویت هویت مادری در دوران بارداری تاکید دارد.

کلیدواژه ها:

آمادگی روان شناختی برای زایمان ، نگرش به مادری ، ادراک شایستگی نقش مادری ، انسجام هویت مادری