آیا متاورس صنعتی، زنجیره های تامین خودمختار را اسیب پذیرتر می کند؟ مرور سیستماتیک بر تنش میان هوش مصنوعی بلادرنگ، فین تک و امنیت سایبری‎ ‎ارائه چارچوبی برای ارزیابی ریسک های راهبردی در صنایع فناوری های پیشرفته

در عصر تحول دیجیتال، صنایع جهانی با موج فزاینده ای از فناوری های نوظهور‎ ‎نظیر متاورس صنعتی و هوش مصنوعی روبرو هستند که نویدبخش تحولی بنیادین در طراحی، پایش و بهینه سازی زنجیره های تامین خودمختار می باشند. با این حال، اگرچه همگرایی این فناوری ها فرصت های بی سابقه ای را برای ارتقای کارایی، شفافیت و پایداری فراهم می آورد، اما چالش های امنیتی و عملیاتی عمیقی را نیز به همراه دارد. این پژوهش با هدف بررسی آسیب پذیری زنجیره های تامین خودمختار در بستر متاورس صنعتی، از رویکرد مرور نظام مند و چارچوب فناوری-سازمان-محیط یعنی TOE به همراه نظریه اشاعه نوآوری بهره می گیرد تا چهار تنش کلیدی را شناسایی و تحلیل کند: (۱) تضاد میان اثرخیر عملیاتی فوق العاده کم و استحکام رمزنگاری، (۲) تضاد میان شفافیت ها و حریم خصوصی عملیاتی، (۳) تضاد میان ماهیت غیرمتمرکز فناوری های مالی و نظارت های نظارتی، و (۴) حمالت مسموم سازی داده ها با سیستم های برخط. یافته ها نشان می دهند که این تنش ها یکسان نبوده و به شدت به سطح بلوغ فنی یعنی زیرساخت شبکه و توان پردازش، بلوغ سازمانی در بر گیرنده فرهنگ نوآوری و مهارت های دیجیتال و فشارهای محیطی شامل چارچوب های قانونی، حمایت های دولتی و رقابتی می پردازند. همچنین، تجزیه و تحلیل در شرایط بحرانی نشان داد که افزایش ضریب عملیاتی را از ۰.۴ به ۰.۷ می دهد، پاسخ دهی سیستم به طور قابل توجهی کاهش می یابد و از بروز خرابی های زنجیره ای جلوگیری می کند. این مطالعه با ارائه یک مدل پویا و تطبیقی مبتنی بر سیستم استنتاج عصبی فازی تطبیقی یا همان ANFIS که شامل به روزرسانی های ضرایب در زمان واقعی است، راه حلی برای ایجاد تعادل بین الزامات امنیتی و عملیاتی ارائه می دهد. یافته ها همچنین نقش های محوری بلوغ دیجیتال، معماری اعتماد صفر و هم افزایی بین دوقلوهای دیجیتال و هوش مصنوعی را در افزایش تاب آوری و پایداری زنجیره های تامین برجسته می کند. این مطالعه با پرداختن به شکافی در تحقیقات قبلی که معمولا این تنش ها را به صورت جداگانه بررسی می کردند؛ رویکردی یکپارچه برای تحلیل و مدیریت همزمان این تقاضاهای رقابتی ارائه می دهد.

کلیدواژه ها:

متاورس صنعتی ، زنجیره تامین خودمختار ، امنیت سایبری ، چارچوب فناوری-سازمان-محیط (TOE) ، تاب آوری زنجیره تامین