بررسی و تحلیل کاربرد بتن بازیافتی در مدیریت ساخت پایدار با تاکید بر عملکرد فنی، مدیریتی و زیست محیطی

صنعت ساخت و ساز به عنوان یکی از بزرگترین مصرف کنندگان منابع طبیعی و تولیدکنندگان پسماندهای جامد، نقش تعیین کننده ای در تحقق اهداف توسعه پایدار دارد. افزایش حجم نخاله های ساختمانی ناشی از تخریب، بازسازی و نوسازی زیرساخت ها همراه با محدودیت روزافزون منابع سنگدانه های طبیعی، موجب شده است که استفاده از مصالح بازیافتی به یکی از راهبردهای اصلی مدیریت ساخت در بسیاری از کشورها تبدیل شود. در این میان بتن بازیافتی به دلیل قابلیت استفاده مجدد از پسماندهای بتنی، کاهش برداشت از منابع طبیعی، کاهش هزینه های دفع نخاله و کاهش اثرات زیست محیطی جایگاه ویژه ای در پژوهش های سال های اخیر پیدا کرده است. با وجود این بسیاری از مطالعات انجام شده تنها بر رفتار مکانیکی بتن بازیافتی متمرکز بوده و ارتباط میان عملکرد فنی، شاخص های مدیریتی و پیامدهای زیست محیطی آن کمتر به صورت یکپارچه بررسی شده است. پژوهش حاضر با هدف تحلیل جامع کاربرد بتن بازیافتی در مدیریت ساخت پایدار انجام شده است. این تحقیق از نظر هدف کاربردی و از نظر روش مروری تحلیلی است. نتایج نشان می دهد که کیفیت بتن بازیافتی بیش از آنکه به درصد جایگزینی سنگدانه وابسته باشد، تحت تاثیر کیفیت فرآوری، مصالح، کنترل جذب آب سنگدانه ها، طراحی صحیح طرح اختلاط، استفاده از مواد افزودنی سیمان و مدیریت فرآیند تولید قرار دارد. بررسی مطالعات نیز نشان داده است که استفاده از میکروسیلیس، کنترل نسبت آب به سیمان و بهبود کیفیت سنگدانه های بازیافتی می تواند بخش قابل توجهی از افت احتمالی مقاومت و دوام بتن را جبران کند. از سوی دیگر تحلیل تعدادی از مقالات بین المللی بیانگر آن است که استفاده از بتن بازیافتی در صورت استقرار یک نظام مناسب مدیریت کیفیت و مدیریت چرخه عمر علاوه بر حفظ عملکرد فنی، موجب کاهش انتشار آلاینده های زیست محیطی، کاهش مصرف منابع طبیعی و افزایش بهره وری اقتصادی پروژه های عمرانی خواهد شد. در نهایت این پژوهش چارچوبی تحلیلی برای ارزیابی بتن بازیافتی بر پایه تلفیق معیارهای فنی، مدیریتی و زیست محیطی ارائه می دهد که می تواند به عنوان مبنایی برای تصمیم گیری مدیران پروژه، مشاوران و سیاستگذاران حوزه ساخت و ساز مورد استفاده قرار گیرد.

کلیدواژه ها:

بتن ، بازیافتی ، مدیریت ساخت پایدار ، سنگدانه بازیافتی ، اقتصاد چرخشی ، ارزیابی چرخه عمر