طراحی شهری امن (CPTED)؛ کاهش جرم و جنایت در فضاهای بی دفاع شهری از طریق نورپردازی و خوانایی فضا

فضاهای بی دفاع شهری به عنوان بستری برای بروز جرایم و کاهش حس امنیت یکی از چالش های اصلی مدیریت شهری معاصر محسوب می شوند. رویکرد CPTED (پیشگیری از جرم از طریق طراحی محیطی) با تمرکز بر مولفه های کالبدی، راهکارهای موثری برای بهبود وضعیت این فضاها ارائه می دهد. هدف این مقاله بررسی نقش دو عامل کلیدی نورپردازی و خوانایی فضا در کاهش جرم و ارتقای امنیت در فضاهای بی دفاع است. روش پژوهش در این مقاله توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مطالعه اسنادی است. یافته ها نشان می دهد که نورپردازی مناسب سلسله مراتبی و با تاکید بر شناسایی چهره و خوانایی کالبدی از طریق سازماندهی مسیرها و کاهش فضاهای گمشده موجب افزایش نظارت اجتماعی طبیعی شده و فرصت های ارتکاب جرم را به حداقل می رساند. نتایج بیانگر آن است که برای امنیت پایدار طراحی شهری باید به جای تکیه بر ابزارهای نظارتی سخت (دوربین) به سمت طراحی محیطی پاسخ گو حرکت کرد.

کلیدواژه ها:

طراحی شهری ، نورپردازی شهری ، خوانایی فضا ، فضاهای بی دفاع ، امنیت اجتماعی