چارچوبی برای مدیریت پایدار پسماندهای تخریب ساختمانی در پروژه های ساختمانی

هدف این پژوهش با هدف ارائه چارچوبی برای مدیریت پایدار پسماندهای تخریب ساختمانی در پروژه های ساختمانی انجام شده است. در این راستا شناسایی عوامل موثر بر تولید پسماندهای تخریب و ارائه راهکارهای مناسب برای مدیریت و بازیافت آنها می تواند نقش مهمی در کاهش اثرات زیست محیطی و بهبود بهره وری منابع ایفا کند. روش تحقیق در این پژوهش از نوع توصیفی-تحلیلی بوده و با هدف ارائه چارچوبی برای مدیریت پایدار پسماندهای تخریب ساختمانی انجام شده است. در این راستا ابتدا با استفاده از مطالعات کتابخانه ای و بررسی منابع علمی، مقالات پژوهشی و گزارش های مرتبط، مبانی نظری و عوامل موثر بر تولید و مدیریت پسماندهای تخریب ساختمانی شناسایی شد. سپس با تحلیل و دسته بندی این عوامل در ابعاد مختلف، فرهنگی، مدیریتی، فنی، اقتصادی و حقوقی، چالش ها و راهکارهای مرتبط با مدیریت پایدار پسماندهای ساختمانی مورد بررسی قرار گرفت و در نهایت چارچوبی مفهومی برای بهبود مدیریت این نوع پسماندها در پروژه های ساختمانی ارائه شد. یافته های تحقیق نشان می دهد که فرآیندهای مدیریت پسماند شامل کاهش در مبدا، تفکیک پسماند، استفاده مجدد، بازیافت و بازیابی مواد نقش واسطه ای موثری بین عوامل محرک و پیامدهای پایداری ایفا می کنند. اجرای منسجم و هدفمند این فرآیندها موجب کاهش قابل توجه میزان پسماند دفنی و بهینه سازی جریان مواد در چرخه مدیریت پسماند می شود. نتایج همچنین حاکی از آن است که تمرکز بر اقدامات عملیاتی در هر یک از مراحل مدیریت پسماند، نه تنها هزینه های پروژه را کاهش می دهد بلکه با افزایش بهره وری اقتصادی و کاهش مصرف منابع اولیه، زمینه حفظ منابع طبیعی و کاهش آلودگی های زیست محیطی را فراهم می سازد. به علاوه مشارکت فعال سازمان ها در اجرای این فرآیندها به ارتقای مسئولیت اجتماعی و بهبود تصویر زیست محیطی آنها منجر می شود. نتایج این پژوهش نشان می دهد که فرآیندهای مدیریت پسماند به عنوان یک سازوکار کلیدی، نقش تعیین کننده ای در تحقق پیامدهای پایداری ایفا می کنند. اتخاذ راهکارهای عملیاتی موثر در زمینه کاهش در مبدا، تفکیک، استفاده مجدد، بازیافت و بازیابی مواد می تواند به طور همزمان منافع اقتصادی، زیست محیطی و اجتماعی را برای پروژه ها به همراه داشته باشد. بنابراین توصیه می شود مدیران و سیاست گذاران با تقویت و نهادینه سازی این فرآیندها در چارچوب برنامه های توسعه پایدار، زمینه کاهش پسماند دفنی، افزایش بهره وری منابع و ارتقای مسئولیت اجتماعی را فراهم آورند. یافته های این تحقیق می تواند مبنایی برای پژوهش های آتی و همچنین طراحی راهبردهای کارآمدتر در مدیریت پایدار پسماند در پروژه ها باشد.

کلیدواژه ها:

مدیریت پسماندهای تخریب ساختمانی ، مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM) ، پروژه های ساختمانی ، اقتصاد چرخشی