توسعه مدل مدیریت ارزش کسب شده با رویکرد یکپارچه ایمنی، بهداشت و محیط زیست (QHSE) در پروژه های نفت و گاز

مدیریت ارزش کسب شده (Earned Value Management – EVM) یکی از ابزارهای استاندارد و کارآمد در نظام کنترل پروژه است که با ادغام سه مولفه اصلی محدوده، زمان و هزینه، امکان ارزیابی جامع عملکرد واقعی پروژه را فراهم می سازد. با این حال، در پروژه های پیچیده و سرمایه بر صنعت نفت و گاز، موفقیت پروژه صرفا به تحقق شاخص های اقتصادی و رعایت برنامه زمانی محدود نمی شود، بلکه رعایت الزامات کیفیت، ایمنی، بهداشت و محیط زیست (QHSE) نقشی اساسی و تعیین کننده در پایداری و سودآوری بلندمدت پروژه ایفا می کند. یکی از خلاهای اساسی مدل های سنتی EVM، ناتوانی آن ها در شناسایی و انعکاس هزینه های پنهان ناشی از حوادث انسانی، خسارات زیست محیطی و دوباره کاری های ناشی از کیفیت نامطلوب است. پژوهش حاضر با هدف توسعه یک مدل یکپارچه، شاخص های عملکرد QHSE را به صورت متغیرهای کمی و ریاضی در محاسبات مدیریت ارزش کسب شده وارد می کند. روش تحقیق از نوع توسعه ای–تحلیلی بوده و در آن با معرفی «ضریب تعدیل QHSE»، شاخص های کلیدی عملکرد پروژه بازتعریف شده اند. یافته های پژوهش که در قالب یک مطالعه موردی در پروژه ای از نوع EPC در منطقه عسلویه بررسی شده است، نشان می دهد که مدل پیشنهادی علاوه بر افزایش دقت پیش بینی هزینه نهایی پروژه (EAC)، امکان شناسایی زودهنگام ریسک های کیفی و ایمنی را فراهم کرده و از بروز انحرافات بحرانی و موفقیت های کاذب جلوگیری می کند. نتایج این تحقیق می تواند به عنوان ابزاری تصمیم ساز، مدیران پروژه های صنعت نفت و گاز را در ایجاد توازن منطقی میان سرعت اجرا و الزامات QHSE یاری رساند.

کلیدواژه ها:

مدیریت ارزش کسب شده (EVM) ، ایمنی و بهداشت (HSE) ، صنعت نفت و گاز ، کنترل پروژه