سند راهبردی توسعه علوم وابسته به هوافضا در وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح: الزامات مدیریت، حقوق و زیست فضایی

در عصر رقابت های نوین میان قدرت های جهانی، تسلط بر قلمرو هوافضا و فضا، دیگر تنها در گرو دستیابی به فناوری های پرتاب و هدایت نیست، بلکه در توانمندی مدیریت یک «زیست بوم جامع و یکپارچه» نهفته است. این سند راهبردی با هدف تبیین ضرورت گذار از رویکردهای تک بعدی مهندسی محور به پارادایم های چندبعدی علوم وابسته تدوین شده است. نوشتار حاضر با تحلیل ابعاد حیاتی مدیریت کلان پروژه های فناوری، ضرورت ایجاد بازارهای زنجیره تامین تاب آور در مواجهه با تحریم های بین المللی، و چالش های بازنگری در نظام جذب و نگه داشت نخبگان، راهکارهایی برای ارتقای اقتدار دفاعی ارائه می دهد. علاوه بر این، با بررسی ابعاد حقوقی حاکمیت در قلمرو ماورای جو و الزامات زیستی در شرایط سخت عملیاتی، این سند بر ضرورت نهادینه سازی حوزه های «حقوق هوافضا» و «طب و زیست فضایی» به عنوان ارکان مکمل در ساختار وزارت دفاع و پشتیبانی نیروهای مسلح تاکید می ورزد. پژوهش حاضر به بررسی نقش و ضرورت علوم هم افزا و وابسته به مهندسی هوافضا در توسعه توانمندی های دفاعی می پردازد. با فراتر رفتن از رویکردهای کلاسیک طراحی و ساخت، این مقاله بر سه محور اصلی: مدیریت استراتژیک پروژه های هوافضا، چارچوب های حقوقی حاکم بر فعالیت های فضایی، و پارامترهای زیست شناختی در محیط های غیرزمینی تمرکز دارد. یافته های این نوشتار نشان می دهد که بدون توسعه سیستماتیک مدیریت زنجیره تامین در شرایط محدودیت های تکنولوژیک و بدون تدوین پروتکل های حقوقی و پزشکی تخصصی، توسعه پایدار در صنایع هوافضا با چالش های جدی مواجه خواهد بود. هدف نهایی این مقاله، ارائه یک مدل مفهومی از یکپارچه سازی علوم وابسته جهت بهینه سازی تصمیم گیری های کلان در صنایع دفاعی است.

کلیدواژه ها:

علوم وابسته به هوافضا ، مدیریت فناوری (MOT) ، امنیت فضایی ، زیست فضایی