ارزیابی و اولویت بندی عوامل موثر بر بهره وری نیروی انسانی در سازمان های تولیدی با رویکرد تلفیقی AHP-TOPSIS

بهره وری نیروی انسانی یکی از مهم ترین شاخص های موفقیت سازمان های تولیدی محسوب می شود و شناسایی و اولویت بندی عوامل موثر بر آن می تواند به مدیران در تصمیم گیری های استراتژیک کمک شایانی نماید. هدف این پژوهش ارزیابی و اولویت بندی عوامل موثر بر بهره وری نیروی انسانی در سازمان های تولیدی با استفاده از رویکرد تلفیقی فرآیند تحلیل سلسله مراتبی (AHP) و تکنیک ترتیب اولویت بر اساس شباهت به راه حل ایده آل (TOPSIS) است. در این مطالعه ابتدا با مرور ادبیات پژوهش و مصاحبه با خبرگان، عوامل موثر بر بهره وری نیروی انسانی در پنج بعد اصلی شامل عوامل سازمانی، عوامل فردی، عوامل فناوری، عوامل محیطی و عوامل مدیریتی شناسایی شدند. سپس با استفاده از روش AHP وزن هر یک از معیارها و زیرمعیارها محاسبه گردید و در نهایت با به کارگیری تکنیک TOPSIS، اولویت بندی نهایی عوامل صورت پذیرفت. جامعه آماری پژوهش شامل مدیران و کارشناسان منابع انسانی سه شرکت تولیدی بزرگ در شهر تهران بود که به روش نمونه گیری هدفمند انتخاب شدند. نتایج نشان داد که عوامل مدیریتی با وزن ۰.۲۸۹ بالاترین اهمیت را در بهره وری نیروی انسانی دارند و پس از آن به ترتیب عوامل سازمانی (۰.۲۵۱)، عوامل فردی (۰.۲۰۳)، عوامل فناوری (۰.۱۴۵) و عوامل محیطی (۰.۱۱۲) قرار دارند. در میان زیرمعیارها نیز سبک رهبری، انگیزش کارکنان و آموزش و توسعه به ترتیب سه اولویت اول را به خود اختصاص دادند. یافته های این پژوهش می تواند راهنمای مناسبی برای مدیران سازمان های تولیدی جهت تخصیص بهینه منابع و تمرکز بر عوامل کلیدی بهره وری باشد.

کلیدواژه ها:

بهره وری نیروی انسانی ، سازمان های تولیدی ، فرآیند تحلیل سلسله مراتبی ، تاپسیس ، تصمیم گیری چندمعیاره