گذار از حسابرسی سنتی به حسابرسی هوشمند: نقش راهبردی هوش تجاری در ارتقای شفافیت و پاسخ گویی مالی

نظام حسابرسی ایران در دهه های اخیر با انبوهی از چالش های ساختاری، قانونی، منابع انسانی و فرهنگی دست به گریبان بوده که حاصل آن کاهش کیفیت گزارشگری، افزایش فاصله انتظارات بین حسابرسان و استفاده کنندگان، و تضعیف اعتماد عمومی است. هم زمان، انقلاب دیجیتال و ظهور فناوری های تحلیل داده، به ویژه هوش تجاری (Business Intelligence)، افق تازه ای برای خروج از این بن بست گشوده است. این مقاله با روش تحلیل محتوای کیفی، ضمن آسیب شناسی نظام حسابرسی موجود، ظرفیت های هوش تجاری را در ایجاد حسابرسی مبتنی بر ریسک، گزارشگری پویا، کاهش خطاهای انسانی و افزایش شفافیت بررسی می کند. یافته ها نشان می دهد که پیاده سازی موثر هوش تجاری، مشروط به اصلاح زیرساخت های قانونی و نهادی، بازتعریف استانداردها، سرمایه گذاری در آموزش و فرهنگ سازی پاسخ گویی است. در پایان، الگوی مفهومی برای گذار به حسابرسی هوشمند ارائه شده است.

کلیدواژه ها:

هوش تجاری ، حسابرسی مالی ، شفافیت گزارشگری ، پاسخ گویی حرفه ای ، اقتصاد دیجیتال ، استانداردهای حسابرسی