کارایی راهکارهای اصلاحی و ذخیره نزولات در استقرار و رشد گونه سیاه تاغ (Haloxylon ammodendron (C.A.Mey.))

مناطق خشک و نیمه خشک به دلیل کمبود بارش، تبخیر بالا و پراکنش نامناسب نزولات جوی، از آسیب پذیرترین بوم سازگان ها به شمار می روند و احیای پوشش گیاهی در آن ها نیازمند به کارگیری روش های موثر مدیریت آب وخاک است. پژوهش حاضر باهدف ارزیابی کارایی روش های مختلف ذخیره نزولات جوی شامل کنتور فارو، پیتینگ و هلالی آبگیر، همراه با تیمارهای اصلاحی خاک شامل کاه و کلش، قارچ مایکوریزا، زئولیت و نانو رس اکریلیک، در استقرار و رشد گونه سیاه تاغ انجام شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک های کامل تصادفی با ۱۳ تکرار در مراتع بیابانی شهرستان جاجرم پیاده سازی گردید. شاخص های مورد ارزیابی شامل درصد زنده مانی نهال ها، ارتفاع، قطر بزرگ و کوچک ساقه و سطح تاج پوشش بودند. نتایج نشان داد که بین روش های ذخیره نزولات اختلاف معنی داری وجود دارد، به طوری که روش کنتور فارو با ۵۹/۸۸ درصد بیشینه و روش پیتینگ با ۴۶/۷۹ درصد کمترین استقرار را به همراه داشت. در مقابل، تیمارهای اصلاحی خاک در سال نخست اثر معنی داری بر شاخص های رشدی نداشتند که بیانگر لزوم بررسی اثرات بلندمدت این تیمارهاست. بر اساس یافته ها، به کارگیری کنتور فارو به عنوان کارآمدترین روش ذخیره نزولات در استقرار اولیه سیاه تاغ پیشنهاد می شود و ترکیب آن با تیمارهای اصلاحی می تواند در بلندمدت به بهبود پایداری پوشش گیاهی و احیای مراتع تخریب شده کمک کند.

کلیدواژه ها:

سیاه تاغ ، روش های ذخیره نزولات ، تیمارهای اصلاحی خاک