شناسایی و تحلیل چالش ها و ارائه راهبردهای مدیریت تنوع نسلی در سازمان های ایرانی با تاکید بر همزیستی سازنده سه نسل کاری X، Y و Z

پژوهش حاضر با هدف شناسایی و تحلیل چالش های مدیریت تنوع نسلی و ارائه راهبردهای بومی برای تحقق همزیستی سازنده میان سه نسل کاری Y، X و Z در سازمان های ایرانی انجام شد. پژوهش از نظر هدف کاربردی–توسعه ای و از نظر رویکرد کیفی–تفسیری بود. داده ها از طریق ۲۰ مصاحبه نیمه ساختاریافته با مدیران و کارکنان سازمان های دولتی و خصوصی متوسط و بزرگ در تهران گردآوری و با فرایند شش مرحله ای تحلیل مضمون براون و کلارک تحلیل شد. تحلیل ۲۸۴ کد اولیه، پس از ادغام و بازبینی، به ۸۶ کد تجمیع یافته، ۵۲ مضمون پایه، ۱۳ مضمون سازمان دهنده و چهار مضمون فراگیر انجامید. یافته ها نشان داد چالش های تنوع نسلی در چهار حوزه ارتباطی، ارزشی، رفتاری و انتقال دانش شکل می گیرند. بستر فرهنگی و تاریخی ایران، به ویژه فاصله قدرت، جمع گرایی، احترام به تجربه، بی ثباتی اقتصادی و دیجیتالی شدن، معنای این تفاوت ها و نحوه بروز آن ها را تغییر می دهد. احترام متقابل، اعتماد دوطرفه، رهبری فراگیر، گفت وگوی مستمر و تیم های چندنسلی، عوامل اصلی تبدیل تفاوت به همکاری بودند. راهبردهای بومی استخراج شده شامل مربی گری دوطرفه، بازخورد مستمر، مستندسازی دانش، مشارکت بین نسلی، آموزش مدیران و طراحی مسیر شغلی شفاف است. بر مبنای یافته ها، مدل پنج لایه ای شامل بستر فرهنگی–تاریخی، تنوع نسلی، چالش ها و پیشران ها، راهبردهای بومی و پیامدهای سازمانی ارائه شد. نتیجه آنکه تنوع نسلی زمانی به همزیستی سازنده و مزیت سازمانی تبدیل می شود که سازمان به جای نسخه های ثابت نسلی، روابط، رویه ها و نظام انتقال دانش را متناسب با زمینه ایرانی بازطراحی کند.

کلیدواژه ها:

تنوع نسلی ، همزیستی سازنده ، راهبردهای بومی ، سازمان های ایرانی ، مدیریت منابع انسانی