تبیین شکل گیری ساختار بازار تبریز از منظر آیینی در برگزاری مراسم عزاداری ماه محرم

بازار تبریز به عنوان یکی از بزرگ ترین و تاریخی ترین بازارهای ایران، نه تنها مرکز فعالیت های اقتصادی، بلکه بستری مهم برای برگزاری مناسک آیینی و مذهبی، به ویژه مراسم عزاداری ماه محرم است. این پژوهش با رویکردی میان رشته ای و استفاده از نظریه های نظم و پیچیدگی شهری، به تبیین چگونگی شکل گیری ساختار کالبدی و اجتماعی بازار تبریز می پردازد که زمینه ساز استمرار و تقویت آیین های مذهبی در این فضا می شود. داده های تحقیق از طریق مطالعات میدانی، اسنادی، پرسشنامه، مصاحبه و تحلیل فضایی با نرم افزارهای تخصصی گردآوری و تحلیل شدند. یافته ها نشان می دهد که ساختار منسجم و شبکه ای بازار، ارتباط نزدیک میان فضاهای کلیدی کالبدی و مناسک آیینی، و تعاملات اجتماعی میان کسبه و مراجعین، نقش اساسی در سازماندهی و استمرار مراسم عزاداری دارد. این تحقیق بر اهمیت حفظ و احیای ساختار تاریخی و فرهنگی بازار در برنامه ریزی های شهری تاکید کرده و راهکارهایی برای تقویت پیوندهای اجتماعی و فرهنگی در فضاهای تاریخی ارائه می دهد. نتایج می تواند به برنامه ریزان شهری، معماران و مدیران فرهنگی در حفاظت و توسعه پایدار بازارهای تاریخی کمک کند.