حکم فقهی هوش مصنوعی و تصرفات آن مالکیت، مسئولیت و تکلیف

این مقاله به بررسی حکم فقهی هوش مصنوعی و تصرفات آن می پردازد تا نقش فناوری های هوش مصنوعی را در سه محور مالکیت، مسئولیت و تکلیف از منظر فقهی روشن سازد. بر پایه اصول فقه و منابع اسلامی مطالعه حاضر مبانی مالکیت آثار تولیدی هوش مصنوعی، دامنه مسئولیت ناشی از تصمیمات خودکار و نقش تکالیف دینی کاربران و تولید کنندگان را تحلیل می کند. هدف اصلی ارائه چارچوبی برای مشروعیت عملیات هوش مصنوعی از نگاه فقهی، تعیین وضعیت مالکیت بین انسان، موسسه و آثار هوش مصنوعی و ترسیم مدل مسئولیت متناسب با کارکردهای هوش مصنوعی است. روش پژوهش تحلیل کتابخانه ای منابع فقهی کلاسیک و معاصر، بررسی فتاوای مرتبط و مقایسه با رویکردهای حقوقی، اخلاقی در سایر حوزه ها است. یافته ها چارچوبی برای تبیین مالکیت آثار هوش مصنوعی، تقسیم مسئولیت میان توسعه دهندگان، مدیران و کاربران و تعیین تکلیف شرعی در استفاده از هوش مصنوعی ارائه می دهد و نتیجه گیری نیز به پیشنهادات سیاست گذاری و راهبردی برای نهادهای فقهی، حقوقی و صنعتی می پردازد.

کلیدواژه ها:

هوش مصنوعی ، مالکیت آثار هوش مصنوعی ، مسئولیت حقوقی هوش مصنوعی ، تکلیف شرعی هوش مصنوعی ، فقه معاصر و فناوری ، تصرفات هوش مصنوعی