تاثیر مشاوره مبتنی بر فرهنگ بومی با الهام از عرفان ایرانی بر تاب آوری زوج های در آستانه طلاق

این پژوهش نیمه تجربی به بررسی تاثیر مشاوره مبتنی بر فرهنگ بومی و الهام گرفته از عرفان ایرانی شامل مفاهیمی چون توحید، عشق الهی، تسلیم، فنا فی الله، وحدت وجود و تمرین های ذکری و روایی بر تاب آوری روان شناختی، رضایت زناشویی و کاهش تمایل به طلاق در زوج های ایرانی در آستانه جدایی پرداخت. نمونه پژوهش شامل ۶۰ زوج (۱۲۰ نفر) از شهرهای تهران و اصفهان بود که به طور تصادفی به دو گروه مداخله (۳۰ زوج) و کنترل (۳۰ زوج) تقسیم شدند. مداخله در ۱۲ جلسه ۱۲۰ دقیقه ای، دو جلسه در هفته اجرا شد و شامل تمرین هایی برگرفته از شعرهای مولانا، حافظ شیرازی و عطار نیشابوری، مدیتیشن بر وحدت وجودی، روایت درمانی عرفانی و تمرین های زوجی در زمینه ی تسلیم و عشق الهی بود. ابزارهای پژوهش عبارت بودند از مقیاس تاب آوری کانر دیویدسون (CD-RISC)، مقیاس رضایت زناشویی انریچ (ENRICH)، مقیاس تمایل به طلاق (DTS) و مصاحبه نیمه ساختار یافته. نتایج تحلیل کوواریانس چندمتغیره (MANCOVA) نشان داد که مداخله به طور معناداری تاب آوری (F(۱,۱۱۱)=۲.۰۰۰,۰۰۰، p<۰.۰۰۱)، رضایت زناشویی (F(۱,۱۱۱)=۸.۱۹,۶۱, p<۰.۰۰۱) و کاهش تمایل به طلاق (F(۱,۱۱۶)=۷.۰۱,۴۲, p<۰.۰۰۱) را بهبود بخشید. اثرات در پیگیری شش ماهه همچنان پایدار بود (p<۰.۰۱). تحلیل کیفی نیز سه تم اصلی را آشکار کرد: بازسازی هویت مشترک از طریق وحدت وجودی، تحول تعارض به عشق از طریق تسلیم و تجربه، آرامش درونی از طریق ذکر. یافته ها بر اثربخشی رویکردهای بومی عرفانی در مشاوره زوجین تاکید دارد و پیشنهاد می کند سیاست گذاران سلامت روان آموزش مشاوران را به سمت ادغام میراث عرفانی ایرانی هدایت کنند.

کلیدواژه ها:

مشاوره ، فرهنگی ، عرفان ایرانی ، تاب آوری ، زوجین ، طلاق ، مداخله بومی