مدیریت ریسک و ارزیابی چرخه عمر در پروژه های عمرانی؛ رویکردی به سوی پایداری

پروژه های عمرانی به عنوان موتور محرک توسعه زیرساختی همواره با عدم قطعیت ها و ریسک های متعددی همراه هستند. آمارهای جهانی نشان می دهد که بیش از ۴۰% از تاخیرها و افزایش هزینه ها در این پروژه ها ناشی از ارزیابی ناکافی ریسک و نبود نگاه چرخه عمری است. این مقاله با هدف تبیین اصول مدیریت ریسک و ارزیابی چرخه عمر در پروژه های عمرانی از مرحله امکان سنجی تا بهره برداری برای مهندسان، کارفرمایان و دانشجویان رشته عمران تدوین شده است. بر اساس مرور نظام مند پژوهش های داخلی و خارجی (۲۰۲۲ تا ۲۰۲۵) یافته ها نشان می دهد که بکارگیری مدل های ارزیابی ریسک پویا، استفاده از فناوری هایی مانند شبیه سازی مونت کارلو و سامانه های پایش لحظه ای می تواند احتمال وقوع بحران های مالی و فنی را تا ۴۵٪ کاهش دهد. همچنین اجرای روش های ارزیابی چرخه عمر (LCA) در فاز طراحی، منجر به کاهش هزینه های نگهداری بلندمدت می شود. نتیجه کلیدی آنکه حرکت از مدیریت پروژه سنتی به مدیریت ریسک یکپارچه در کل چرخه عمر ضرورتی اجتناب ناپذیر برای دستیابی به پایداری در پروژه های عمرانی است.

کلیدواژه ها:

مدیریت ، ریسک ، چرخه عمر ، پروژه ارزیابی ، پایداری ، پروژه های عمرانی ، شبیه سازی مونت کارلو