شالوده های توسعه پایدار بوم گردی و گردشگری روستایی بارویکردمزیت های نسبی وحفاظت محیط زیست(مطالعه موردی: استان اصفهان ، مقایسه دو روستای کچوسنگ و ابیانه)

سال انتشار: 1405
نوع سند: مقاله ژورنالی
زبان: فارسی
مشاهده: 41

فایل این مقاله در 26 صفحه با فرمت PDF قابل دریافت می باشد

استخراج به نرم افزارهای پژوهشی:

لینک ثابت به این مقاله:

شناسه ملی سند علمی:

JR_PAYA-8-90_127

تاریخ نمایه سازی: 19 مرداد 1405

چکیده مقاله:

درحال حاضر، گردشگری روستایی به یکی از فعالیتهای پیشتاز اقتصادی تبدیل شده است. بررسی ها نشان میدهند بین توسعه گردشگری روستایی، جذب گردشگر و افزایش درآمد اقتصادی رابطه مثبتی وجود دارد بنابراین، ایجاد و توسعه گردشگری در نواحی روستایی از یک سو میتواند نقش مهمی در متنوعسازی اقتصاد جوامع روستایی داشته باشد و زمینهساز توسعه پایدار روستایی باشد و از سوی دیگر، وسیلهای برای تحریک رشد اقتصاد ملی (با غلبه بر انگارههای توسعه نیافتگی و عبور استانداردهای زندگی مردم محلی) به شمار آید.  اقامتگاه های بوم گردی به عنوان یکی از مهمترین کسب و کارهای گردشگری روستایی به شمار می رود و تاثیرات بالایی در توسعه روستاها دارد. یکی از چالش های مهم بین برنامه ریزان گردشگری, وجود دیدگاه ها و نگرش های مختلف در ارتباط با تاثیرات احداث اقامتگاه های بوم گردی است که منجر به شکل گیری الگوهای فکری متفاوت می شود. شناسایی و تبیین این الگوهای فکری, کاربرد مهمی برای برنامه ریزان گردشگری در زمینه اتخاذ بهترین برنامه ها دارد. مطالعه تطبیقی روستاهای کچوسنگ و ابیانه اصفهان از فضاهای مهم بوم گردی استان به شمار می رود. هدف اصلی پژوهش, شناسایی و تحلیل الگوهای فکری حاکم بر تاثیرات ایجاد اقامتگاه های بوم گردی بر ابعاد توسعه روستایی کچوسنگ و ابیانه است. برای این منظور از طریق روش های میدانی و کتابخانه ای داده های لازم گردآوری شد. برای تعیین و تحلیل الگوهای فکری حاکم بر پژوهش از مدل تحلیلی کیو استفاده شده است. بر اساس نتایج این مدل چهار الگوی فکری حاکم بر تاثیرات اقامتگاه های بوم گردی بر توسعه پایدار روستایی در موران شناسایی شد که الگوی فکری اول نسبت به دیگر الگوها دارای اهمیت بسیار بالایی است. بر اساس الگوی فکری اول اقامتگاه های بوم گردی در مجموع دارای تاثیرات مثبت و بالایی بر بخش های متعدد توسعه روستایی بخش موران داشته است. همچنین الگوهای دیگر از منظر ارزیابی تاثیرات دارای تفاوت با الگوی اول بوده و اساسا نگرش نسبتا متقاوتی به تاثیرات احداث اقامتگاه های بوم گردی بر توسعه روستایی موران دارند.به هرحال، اگر گردشگری روستایی بتواند همه نقشهای محوله را به خوبی ایفا کند، خالق، محرک یا فرایند توسعهیافته برای حصول به پایداری توسعه در نواحی روستایی و نیز پایداری جوامع محلی در صنعت گردشگری و همه زیرشاخههای اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی است بنابراین باتوجه به اهمیت مسئله، یکی از رویکردهای اصلی دولت در راستای رفع محرومیت، ایجاد محرکهای توسعه و تحقق اهداف تعیین شده در سند چشم انداز بیست ساله کشور برای بهرهگیری از توان مناطق محروم، به ویژه روستاها مقوله گردشگری است. در این مقاله در آغاز «چیستی خلاقیت» در قالب روایاتی از رویدادهای واقعی تاریخی بیان می شود. سپس «تعاریف فرهنگ» را در دیدگاه صاحب نظران بازخوانی می کنیم آنگاه ((تعاریف خلاقیت))را در آیینه نگاه کارشناسان و اندیشمندان بازشناسی می کنیم. «توسعه و گسترش خلاقیت» موضوع بعدی ماست که به تبیین آن می پردازیم. برای بنای هر ساختمان بایست نخست ستون هایی را برافراشت و برای تبیین هر پدیده ای نیز در آغاز بایست اصولی را مطرح کرد و مهندسی بحث را بر فراز آن اصول, بنا کرد؛ در ادامه, این مقاله تحت عنوان ((اصول خلاقیت))است که در آن شش اصل محوری را مطرح می کنیم سپس به چگونگی نهادینه کردن فرهنگ خلاقیت در جامعه اشاره می نماییم. نتیجه گیری, بحث پایانی این پژوهش است. در بین عوامل پیش برنده گردشگری روستایی، بیشترین بار عاملی در بین عامل زیربنایی - کالبدی به گویه زیبایی های موجود در مساکن های روستایی، در عامل محیطی به گویه برخورداری از چشم اندازهای زیبا و بدیع طبیعی، در عامل اقتصادی - اجتماعی، گویه وجود تنوع معیشت و در عامل مدیریتی - نهادی، گویه افزایش نهاد ها و سازمان های غیر دولتی در زمینه گردشگری اختصاص داشته است. در رابطه با عوامل بازدارنده نیز نتایج نشان می دهد که در عامل زیربنایی - کالبدی به گویه ضعف در حوزه راه و ترابری، در عامل محیطی، تخریب های صورت گرفته در استفاده از منابع طبیعی روستا، در عامل اقتصادی - اجتماعی نیز گویه عدم اختصاص اعتبارات بانکی به بخش گردشگری و در عامل مدیریتی - نهادی گویه ضعف هماهنگی بین سازمان ها و وزارت خانه های متصدی تاثیر بیشتری داشته است.

کلیدواژه ها:

نویسندگان

حسین شیخ حسنی

۱- گروه جغرافیا و گردشگری ،دانشگاه پیام نور ، تهران، ایران.

امیرمحمد رمضانی

۲- گروه جغرافیا ، برنامه ریزی شهری ،دانشگاه پیام نور ، تهران، ایران.