اقتصاد و امنیت در همه سطوح: اکوسیستم حکمرانی عمومی و امنیت ملی

پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه پیچیده و چندلایه میان اقتصاد و امنیت در چارچوب اکوسیستم حکمرانی عمومی و امنیت ملی تدوین شده است. در عصر کنونی، مفهوم امنیت ملی دستخوش تحولی بنیادین شده و از رویکردهای صرفا نظامی-امنیتی فاصیل گرفته و به سمت درکی جامع تر و چندبعدی حرکت نموده است که در آن، مولفه های اقتصادی نقشی محوری و تعیین کننده ایفا می کنند. از سوی دیگر، حکمرانی عمومی به عنوان نظام اداره امور عمومی و تنظیم روابط دولت، جامعه و بازار، بستر اصلی شکل گیری و تداوم امنیت ملی در تمامی سطوح آن به شمار می رود. این پژوهش با بهره گیری از روش توصیفی-تحلیلی و با مرور نظام مند منابع معتبر داخلی، به دنبال تبیین چگونگی تاثیرگذاری متقابل اقتصاد و امنیت در بستر اکوسیستم حکمرانی عمومی و ارائه چارچوبی مفهومی برای تحلیل این رابطه است. یافته های پژوهش نشان می دهد که اقتصاد و امنیت در همه سطوح، از سطح خرد (امنیت معیشتی شهروندان) تا سطح کلان (امنیت اقتصادی ملی و امنیت بین المللی)، در یک رابطه دیالکتیکی و تنگاتنگ با یکدیگر قرار دارند و این رابطه از طریق مولفه های کلیدی حکمرانی عمومی نظیر کارآمدی دولت، حاکمیت قانون، شفافیت، پاسخ گویی، مشارکت عمومی و ثبات سیاسی، واسطه گری و تنظیم می شود. همچنین، نتایج پژوهش حاکی از آن است که شکل گیری اکوسیستم حکمرانی عمومی کارآمد، مستلزم ایجاد تعادل پویا میان اهداف اقتصادی و الزامات امنیتی است و هرگونه اختلال در این تعادل، می تواند به شکل گیری چرخه های معیوبی منجر شود که در آن، ضعف اقتصادی، ناامنی را تشدید می کند و ناامنی نیز به نوبه خود، زمینه های رشد و توسعه اقتصادی را تضعیف می نماید. در نهایت، پژوهش حاضر با تاکید بر رویکرد سیستمی و اکوسیستمی به حکمرانی عمومی، راهکارهایی برای تقویت هم افزایی میان اقتصاد و امنیت در سطوح مختلف ارائه می دهد و بر ضرورت بازطراحی نهادها، سیاست ها و فرآیندهای حکمرانی به گونه ای تاکید می نماید که بتواند هم زمان به تامین رفاه اقتصادی شهروندان و حفظ و ارتقای امنیت ملی در ابعاد گوناگون آن بپردازد.

کلیدواژه ها:

اکوسیستم حکمرانی عمومی ، امنیت ملی ، اقتصاد ، حکمرانی اقتصادی ، امنیت اقتصادی.