تحلیل شناختی انواع تعامل خیالی در گفتمان تبیین نقش تعامل ساختگی در فرایند درک مخاطب

این پژوهش با تکیه بر رهیافت زبانشناسی شناختی و نظریه تعامل ساختگی به بررسی نقش ساختارهای تعاملی غیرواقعی در گفتمان و تاثیر آنها بر فرایند درک مخاطب می پردازد. تعامل ساختگی یا خیالی به عنوان سازوکاری شناختی امکان مفهوم پردازی اندیشه، استدلال و تجربه های ذهنی را در قالب الگوهای گفت وگویی فراهم می کند حتی در متونی که به ظاهر تک گویانه اند. مسئله اصلی این تحقیق آن است که تعامل خیالی چگونه در سازماندهی معنا عمل می کند و چه نقشی در فعال سازی مشارکت تفسیری مخاطب دارد. پژوهش حاضر با رویکردی کیفی و تحلیلی و بر اساس چارچوب نظری پاسکال و اوکلی (۲۰۱۷) تک گویی بودن یا نبودن از نمایشنامه هملت (۱۶۰۲) اثر ویلیام شکسپیر را به عنوان متن مورد مطالعه تحلیل می کند. یافته ها نشان می دهد که تعامل خیالی در این متن در سه سطح گفتمانی، جمله ای و مفهومی عمل می کند و از طریق شبیه سازی جفت های پرسش پاسخ، خطاب های درونی و آمیزه های تعاملی، اندیشه و تردید شخصیت را به صورت گفت وگویی بازنمایی می سازد. نتایج پژوهش حاکی از آن است که تعامل خیالی با فعال سازی طرح واره های گفت وگویی، آشنا همزمان موجب کاهش بار شناختی پردازش متن و افزایش مشارکت فعال مخاطب در تولید معنا می شود. این مطالعه نشان می دهد که دیالوگ نه فقط شکلی از ارتباط بیرونی بلکه الگویی بنیادین برای مفهوم پردازی ذهنی و درک گفتمان است و تعامل خیالی نقشی محوری در پیوند میان زبان، شناخت و فهم مخاطب ایفا می کند.

کلیدواژه ها:

تعامل خیالی ، زبان شناسی شناختی ، گفتمان ادبی ، درک مخاطب ، هملت