آموزش زبان خارجی به زبان آموزان مبتلا به ADHD: الزامات شناختی و راهکارهای آموزشی

یادگیری زبان خارجی از منظر روانشناسی شناختی مستلزم درگیری همزمان مولفه هایی همچون توجه پایدار، حافظه کاری، پردازش شنیداری دیداری، خودنظارتی، بازداری پاسخ و تنظیم هیجانی است؛ مولفه هایی که در زبان آموزان مبتلا به اختلال نقص توجه/بیش فعالی (ADHD) الگوی عملکردی متفاوتی نسبت به زبان آموزان نوروتایپیک دارند و در صورت نادیده گرفتن در طراحی آموزشی می توانند به افت عملکرد زبانی، کاهش انگیزه یادگیری و کناره گیری از فرایند آموزش زبان خارجی منجر شوند. با وجود گسترش پژوهش های مرتبط با ADHD تمرکز غالب این مطالعات بر تشخیص بالینی و مداخلات درمانی بوده و نقش مدرس زبان در انطباق روش های تدریس با الزامات شناختی این گروه، به ویژه در آموزش زبان های خارجی کمتر به صورت کاربردی و مبتنی بر تجربه حرفه ای بررسی شده است. هدف این پژوهش، تبیین الزامات شناختی آموزش زبان خارجی برای زبان آموزان مبتلا به ADHD و ارائه راهکارهای آموزشی عملی و قابل اجرا از منظر مدرس زبان است. پژوهش حاضر با رویکردی توصیفی تحلیلی و مبتنی بر مرور روایتی هدفمند منابع نظری، چارچوب های شناختی یادگیری زبان دوم و تحلیل تجربه حرفه ای نگارنده انجام شده است. یافته ها نشان می دهد که با اعمال راهبردهایی همچون مدیریت بار شناختی، تقسیم بندی زمانی فعالیت ها، اولویت دادن به روانی گفتار و استفاده از بازخورد غیر مستقیم می توان مشارکت زبانی، تداوم درگیری شناختی و پایداری انگیزشی زبان آموزان مبتلا به ADHD را به طور معناداری بهبود بخشید؛ به گونه ای که بخش عمده چالش های مشاهده شده در کلاس زبان نه ناشی از ضعف توانایی زبانی، بلکه پیامد مستقیم عدم انطباق روش های تدریس با ویژگی های شناختی این گروه است.

کلیدواژه ها:

آموزش زبان خارجی ، ADHD ، الزامات شناختی ، نقش مدرس زبان ، راهکارهای آموزشی ، یادگیری زبان دوم