بازنگری کارکرد مدرسه در تقویت تاب آوری اجتماعی و سرمایه انسانی نسل آینده

در جهان متلاطم و پرنوسان کنونی، مدرسه دیگر نمی تواند صرفا کارگزار انتقال دانش و مهارت های شناختی باشد. این مقاله با بهره گیری از چارچوب نظری سرمایه (بوردیو، کلمن و بکر) و رویکردهای نوین تاب آوری، به بازنگری بنیادین کارکرد مدرسه در پرورش دو مولفه حیاتی تاب آوری اجتماعی و سرمایه ی انسانی نسل آینده می پردازد. استدلال اصلی آن است که مدرسه به مثابه یک نهاد عمومی و کانون اجتماع محلی، ظرفیت بی نظیری برای جبران کاستی های سرمایه ی خانواده در دانش آموزان محروم دارد و از طریق خلق سرمایه ی اجتماعی در ابعاد ساختاری، تعاملی و هنجاری، می تواند زمینه ساز شکوفایی سرمایه ی انسانی تاب آور باشد. مقاله با تاکید بر یادگیری اجتماعی-هیجانی (SEL) به عنوان هسته تحول آفرین برنامه های درسی، بر ضرورت گذار از رویکردهای درمان گرایانه و فردی کننده تاب آوری به سوی مدل های توانمندساز و اجتماع محور تاکید می کند. یافته ها نشان می دهد که مدارس اثربخش، آن دسته از مدارسی هستند که با سرمایه گذاری هدفمند بر روابط حمایتی، کیفیت تدریس و برنامه های جامع شکوفایی استعدادها، نه تنها شکاف های اجتماعی را کاهش می دهند، بلکه نسلی پویا، مشارکت جو و آینده ساز را به جامعه تحویل می دهند. این نوشتار با ارائه ی الگویی مفهومی از کارکردهای سه گانه ی مدرسه در عصر نوین به پایان می رسد.

کلیدواژه ها:

تاب آوری اجتماعی ، سرمایه ی انسانی ، مدرسه ، سرمایه ی اجتماعی ، یادگیری اجتماعی-هیجانی ، دانش آموزان محروم.