ریاضیات اقلیت در برابر ریاضیات اکثریت: خوانشی دلوزی از گذار هستی شناختی در هندسه

این مقاله با خوانشی دلوزی، تقابل بنیادین بین دو شیوه صورتبندی ریاضیات را بررسی میکند: «اصل موضوعه محوری» (ریاضیات اکثریت) در برابر «مسئله محوری» (ریاضیات اقلیت). هدف، تحلیل گذار از هندسه اقلیدسی به نااقلیدسی نه به عنوان یک پیشرفت فنی، بلکه به مثابه یک «انقلاب کوپرنیکی» در هستی شناسی فضا است؛ جایی که تقدم از راه حل ثابت به سوی خود مسئله و «تفاوت دیفرانسیلی» منتقل می شود. پرسش محوری این است: چگونه تمایز دلوز بین «ریاضیات اکثریت» و «ریاضیات اقلیت» می تواند این گذار را به عنوان دگرگونی در هستی شناسی فضا توضیح دهد؟ با روشی توصیفی-تحلیلی و با بررسی مفاهیم دلوز و هندسه، یافته ها نشان می دهند که هندسه نااقلیدسی ریمانی – با مفاهیمی چون خمینه، انحنا و دیدمانگاه – هستی شناسی ایستای اقلیدسی را به یک هستی شناسی پویا و رابطه گرا تبدیل می کند. در این هستی شناسی جدید، فردیت نه به عنوان هویتی ثابت، بلکه به عنوان فرآیندی مبتنی بر «تکینگی ها» و ارتباطاتشان تعریف می شود؛ تحولی که در فیزیک معاصر، به ویژه در نظریه پیمانه ای، تبلور یافته است.

کلیدواژه ها:

ژیل دلوز ، ریاضیات اقلیت ، هندسه نا-اقلیدسی ، هستی شناسی ، برنهارد ریمان