طراحی زنجیره تامین حلقه بسته در صنعت نساجی

افزایش حجم پسماندهای صنعتی و فشارهای زیست محیطی ناشی از محصولات غیرقابل تجزیه، ضرورت بازطراحی زنجیره های تامین در چارچوب اقتصاد چرخشی را برجسته ساخته است. فرش های پلی استر به عنوان یکی از محصولات پرمصرف با چرخه عمر کوتاه، سهم قابل توجهی در این چالش ایفا می کنند. در این پژوهش، یک مدل برنامه ریزی خطی عدد صحیح مختلط برای طراحی و بهینه سازی زنجیره تامین حلقه بسته در صنعت فرش پلی استر ایران ارائه شده است. در مدل پیشنهادی، جریان های مستقیم و معکوس به صورت یکپارچه در سطوح تامین مواد اولیه، تولید، توزیع، جمع آوری محصولات مستعمل، نوسازی و بازیافت در نظر گرفته شده اند. اهداف مدل شامل کمینه سازی هزینه های کل شبکه و ارتقای عملکرد زیست محیطی از طریق استفاده از مواد دوستدار محیط زیست و فناوری های پاک است. به منظور حل مسئله چندهدفه، از رویکردهای برنامه ریزی فازی و برنامه ریزی آرمانی استفاده شده است. اعتبارسنجی مدل از طریق یک مطالعه موردی در صنعت فرش ایران با داده های واقعی انجام گرفته است.نتایج نشان می دهد که رویکرد برنامه ریزی فازی نسبت به سایر روش ها عملکرد زیست محیطی به مراتب بهتری ارائه می دهد؛ به طوری که مقدار شاخص زیست محیطی در این روش برابر با ۲۵۹۶۵۸ است که در مقایسه با مقدار ۵۴۴۳۷ در روش برنامه ریزی آرمانی، بهبود قابل توجهی را نشان می دهد. با این حال، این بهبود طبیعتا با افزایش هزینه های کل شبکه همراه است. در کل مدل پیشنهادی، توازن مناسبی بین هزینه های کل شبکه و اهداف زیست محیطی ایجاد میکند.

کلیدواژه ها:

زنجیره تامین حلقه بسته ، نوسازی فرش ، ملاحظات زیست محیطی ، فرش پلی استر