تصویرشناسی زنان ایرانی در سفرنامه کارلا سرنا

چکیدهزمینه/هدف: تصویرشناسی یکی از شاخه های ادبیات تطبیقی است که به بررسی بازتاب فرهنگ ملی در ادبیات دیگر یا نمایش فرهنگ های بیگانه در آثار ملی می پردازد. سفرنامه ها یکی از ژانرهای ادبی و از منابع ارزشمند برای شناسایی نگاه «دیگری» به «خود» هستند و از منابع مهم شناخت هویت و فرهنگ یک جامعه در دوره های گوناگون تاریخی از دیدگاه بیگانگان به شمار می روند. در این میان سفرنامه هایی که توسط اروپاییان و در عصر قاجار نوشته شده اند، از اهمیت بسزایی برخوردار هستند. هدف ما در این مقاله شناسایی تصاویر زنان ایرانی در سفرنامه کارلا سرنا براساس دانش تصویرشناسی است.روش/رویکرد: این پژوهش از منظر فضای پژوهش کتابخانه ای و از منظر رویکرد تحقیقی توصیفی-تحلیلی است. به این منظور نخست تصاویر موجود از زنان ایرانی را به دقت استخراج و در چهار دسته پوشش ظاهری، آرایش و معیارهای زیبایی، سرگرمی ها و فعالیت های درونی، روابط خانوادگی و رقابت های درونی، محدودیت ها و مرزبندی های اجتماعی قرار دادیم و نگرش ارزش گذارانه و دلایل آن را براساس نشانه های درون متنی مشخص کردیم.یافته/نتایج: نتیجه پژوهش از این قرار است که غالب تصاویر بار معنایی منفی دارند. دلیل این نگرش منفی را می توان در ذهنیت اروپا محور نویسنده، پیش فرض های فرهنگی وی و رویکرد اگزوتیک و فرادستانه او دانست، که سبب شده است بسیاری از رفتارها، مناسبات اجتماعی، و سنت های ایرانی از منظر او غیرعادی، عجیب و حقیر به نظر برسند.

کلیدواژه ها:

تصویرشناسی ، زنان ، سفرنامه ، کارلا سرنا ، قاجار