پویایی شناسی اقتصادی عرصه کارکردی فرماندهی انتظامی جمهوری اسلامی ایران؛ نگرشی نظام مند به اقتصاد جرم و اعمال قانون

زمینه و هدف: داشتن درک صحیح و نظریه ای استوار و منسجم و همه فهم در باره انتظام و امنیت ملی، تحلیل اقتصادی آنها با رویکردی علمی را امکان پذیر می کند.روش: در پژوهش حاضر پژوهشی مروری است که با تمرکز بر عرصه کارکردی فرماندهی انتظامی، جانب انتظامی «نظریه اقتصاد امنیت و انتظام ملی جمهوری اسلامی ایران» که در گذشته با روش و رویکردی تلفیقی، به ویژه با ایده گرفتن از دو رویکرد پویایی شناسی سیستمی (SD) و داده بنیاد (GT)، طراحی و ارائه شده است، مورد توجه خاص قرار گیرد و تفصیل داده شود تا به کاربرد تحلیل میدانی نزدیک تر شود.یافته ها: ایده اصلی و محوری در پژوهش حاضر – به عنوان یک نظریه پردازی - در قالب تعامل و برقراری نوعی مقایسه بین دو عامل کلیدی «مطلوبیت و منافع (فایده ها و بازده مورد انتظار) جرم و فعالیت غیرقانونی» و «هزینه های جرم و فعالیت غیرقانونی» خود را نشان می دهد و انتظار می رود که در یک تحلیل عقلائی، با مقایسه هزینه – فایده اقتصادی اجتماعی (واقعی و انتظاری)، با فزونی گرفتن «هزینه ها» نسبت به «مطلوبیت و فایده ها»، «گرایش به ارتکاب جرم و تخلف و اقدام به فعالیت غیرقانونی (نظم پریشی)» منتفی یا کاهش یابد و برعکس؛ اما در این میان، «وجود نااطمینانی و رفتار غیرمنتظره (ظاهرا غیرعقلائی)» نیز نباید نادیده گرفته شود.نتایج: «خصوصیات شخص بزهکار»؛ «وضعیت خانوادگی»؛ «وضعیت نامناسب تنش زا و اختلال آفرین اقتصادی»؛ «وضعیت جامعه»؛ وضعیت حکمرانی»؛ «وضعیت جمعیتی» و «محیط جغرافیایی» و عناصر مرتبط و دخیل در آنها از دیدگاهی اقتصادی مورد توجه خاص قرار گرفته اند و نموداری مفهومی، تاثیرات محتمل تعامل بین آنها را نقشه برداری کرده است.

کلیدواژه ها:

اقتصاد دفاع و امنیت ملی ، اقتصاد جرم وجنایت ، اقتصاد پلیس و امور انتظامی ، نظریه پویایی شناسی سیستمی ، نمودار (نقشه) پویایی شناسی تاثیرات