تحلیل مضمون عوامل اقتصادی موثر بر افت تحصیلی دانشجویان (مطالعه موردی : دانشگاههای تبریز، ارومیه ، محقق اردبیلی )

هدف: افت تحصیلی دانشجویان یکی از مسائل مهم در نظام آموزش عالی است، از این رو هدف این پژوهش توصیف عوامل اقتصادی موثر بر افت تحصیلی دانشجویان از دیدگاه خبرگان آموزشی در دانشگاه های (تبریز، ارومیه واردبیل) بوده است.روش شناسی: پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و استراتژی تحلیل شبکه مضمونی آتراید-استرلینگ (۲۰۰۱) در سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. داده ها از طریق مصاحبه نیمه ساختاریافته با ۱۹ نفر از خبرگان آموزش عالی تا رسیدن به اشباع نظری جمع آوری و با نرم افزار MAXQDA تحلیل شد. روایی پژوهش با بازبینی متخصصان روش شناسی کیفی و پایایی با کدگذاری مجدد توسط دو کدگذار مستقل  تایید گردید.یافته ها: از تحلیل مصاحبه ها، ۵۴ مضمون پایه، ۷ مضمون سازمان دهنده و ۲ مضمون فراگیر دسته بندی گردید:مولفه های افت تحصیلی شامل افت عملکرد، افزایش مشکلات روانشناختی، افزایش مشکلات رفتاری و اجتماعی و افزایش احتمال ترک تحصیل و عوامل اقتصادی موثر بر افت تحصیلی شامل اقتصاد فردی، اقتصاد کلان جامعه و اقتصاد مرتبط با فناوری، شناسایی شدند.نتیجه گیری و پیشنهادها:  یافته های پژوهش نشان داد که افت تحصیلی دانشجویان پدیده ای چندبعدی است که در چهار مولفه اصلی ظاهر می شود: افت عملکرد تحصیلی، افزایش مشکلات روانشناختی، افزایش مشکلات رفتاری و اجتماعی و افزایش احتمال ترک تحصیل. عوامل اقتصادی موثر نیز در سه مضمون شناسایی شدند: اقتصاد فردی، اقتصاد کلان جامعه و اقتصاد مرتبط با فناوری. این عوامل به صورت زنجیره ای و تشدیدکننده بر افت تحصیلی تاثیر  می گذارند و مداخلات موثر نیازمند توجه همزمان به ریشه های اقتصادی است.نوآوری و اصالت:  نوآوری پژوهش حاضر در تمرکز همزمان بر سه بعد اقتصادی (اقتصاد فردی، اقتصاد کلان جامعه و مسائل مرتبط با فناوری) بر ابعاد مختلف افت تحصیلی دانشجویان است که تاکنون در مطالعات داخلی به این شکل یکپارچه بررسی نشده است. همچنین، گنجاندن مسائل فناوری به عنوان یک عامل اقتصادی، پژوهش را از مطالعات پیشین متمایز می سازد.

کلیدواژه ها:

افت تحصیلی ، عوامل اقتصادی ، اقتصاد فردی ، تحلیل مضمون ، آموزش عالی ، برنامه ریزی آموزشی