تحلیل فنی پارامترهای موثر بر اولویت دهی به اتوبوس ها در تقاطعات با چراغ راهنمایی به جهت بهبود شرایط ترافیکی (مطالعه موردی: تقاطع پل آذر در شهر اصفهان)

با رشد شهرنشینی و افزایش ترافیک شهری، به ویژه در شرایط فوق اشباع، تاخیر سفر اتوبوس های شهری به عنوان شاخص کلیدی کیفیت خدمات حمل ونقل عمومی افزایش یافته و جذابیت این سامانه کاهش می یابد. ضرورت این تحقیق به دلیل ناکارآمدی مدل های موجود در شرایط ازدحام شدید مطرح شده است؛ چراکه اغلب این مدل ها برای شرایط زیر اشباع توسعه یافته اند. هدف پژوهش حاضر، ارائه و اعتبارسنجی مدلی نوین برای تخمین زمان سفر اتوبوس در تقاطع های چراغ دار با کنترل عمل کننده هست که بر اساس مکان یابی بهینه دیتکتورها و زمان توقف اتوبوس طراحی شده است. در این مطالعه، داده های میدانی از دو تقاطع پرترافیک در اصفهان جمع آوری و با نرم افزار شبیه سازی ایمسان و خروجی سامانه، سناریوهای مختلف مکان دیتکتور و مقادیرزمان توقف شبیه سازی شد. ابتدا مدل رگرسیون خطی برای پیش بینی اولیه استفاده شد و سپس الگوریتم برنامه نویسی بیانی ژنتیک به منظور بهینه سازی دقت پیش بینی به کار رفت. نتایج نشان داد ترکیب بهینه فاصله دیتکتورها از خط توقف و زمان توقف، دقت بالایی (۹۹/۰R²= ) در تخمین زمان سفر اتوبوس ارائه می دهد. همچنین، افزایش بیش از حد این پارامترها پس از نقطه آستانه، کارایی را کاهش می دهد. به طور کلی، راهبرد کنترل سیگنال پویا همراه با تنظیمات بهینه، تاخیر اتوبوس ها را در تقاطع های پرترافیک کاهش داده و قابلیت اطمینان سیستم حمل ونقل عمومی را ارتقا می دهد به صورتیکه با اعمال استراتژی های اولویت دهی به همراه تنظیم مکان بهینه دیتکتور و تمدید زمان سبز، تاخیر اتوبوس ها تا ۳۵ درصد و تاخیر کلی ۳۴ درصد کاهش پیدا کردند. همچنین به عنوان یک راه حل، این مدل به برنامه ریزان شهری برای طراحی اولویت دهی به اتوبوس ها توصیه می شود.

کلیدواژه ها:

ایمسان ، اولویت دهی ، دیتکتور ، زمان توقف