ارائه مدل انتخاب روش استخراج با رویکرد تصمیم گیری چند هدفه و تکیه بر اصول توسعه پایدار

انتخاب روش استخراج در معادن یکی از مراحل کلیدی مدیریت معدنی است که تاثیرات اقتصادی، زیست محیطی، اجتماعی و فنی قابل توجهی بر چرخه عمر معدن دارد و بر پایداری فعالیت های معدنی تاثیر مستقیم می گذارد. در میان این ابعاد شاخص های زیست محیطی نظیر تولید، باطله آلودگی هوا و آب تخریب سطح زمین و مصرف انرژی نقش تعیین کننده ای در کاهش اثرات منفی و تضمین پایداری دارند. به منظور تحلیل همزمان این چهار دیدگاه رویکردهای تصمیم گیری چندهدفه MODM می توانند ابزار موثری باشند زیرا امکان ارزیابی جامع معیارهای زیست محیطی اقتصادی اجتماعی و فنی عملیاتی را فراهم کرده و فرآیند انتخاب روش بهینه را تسهیل می کنند. در این پژوهش روش های UBC و SAW به کار گرفته شد؛ روش UBC با تمرکز بر شاخص های فنی و عملیاتی و روش SAW با جمع وزنی، امتیازات گزینه های مختلف استخراج را رتبه بندی می کنند. شش روش استخراج شامل کندن و پر کردن، تخریب بلوکی روباز استخراج از طبقات فرعی، تخریب طبقات فرعی و کارگاه و پایه مورد ارزیابی قرار گرفتند و بر اساس شاخص های چهارگانه امتیاز دهی شدند. نتایج نشان داد روش کارگاه و پایه با امتیاز نهایی ۰.۸۹۶ بالاترین رتبه را کسب کرده است زیرا ضمن ارتقاء سودآوری اقتصادی و رفاه اجتماعی اثرات زیست محیطی را کاهش داده و اجرای فنی موثری را فراهم می کند. این مطالعه از منظر به کارگیری همزمان MODM و شاخص های توسعه پایدار نوآورانه است و نشان می دهد ادغام چندین دیدگاه در انتخاب روش استخراج می تواند راهکار هایی ارائه دهد که همزمان با افزایش بهره وری اقتصادی پایداری زیست محیطی و اجتماعی و کارایی فنی را تامین نمایند. یافته های این پژوهش می تواند راهنمایی جامع برای تصمیم گیرندگان فراهم کند و خلا موجود در مطالعات پیشین را پر نماید.

کلیدواژه ها:

انتخاب روش استخراج ، روش تصمیم گیری چند هدفه ، شاخص های توسعه پایدار ، روش UBC ، SAW