تاثیر تغییر کاربری اراضی با سنین مختلف بر لایه بندی ماده آلی و شاخصهای اکوفیزیولوژی خاک غرب مازندران

تغییر کاربری اراضی از مهمترین عوامل تخریب خاک در جهان است اما نقش سن کاربری در شدت این تخریب هنوز به طور کامل آشکار نشده است. در همین راستا پژوهش حاضر با هدف بررسی تاثیر مدت زمان تغییر کاربری از گراس لند و اراضی زراعی گندمزار و جوزار دارای سنین تقریبا ۱۵ و ۳۰ ساله بر شاخص حاصلخیزی زیستی خاک در مراتع ییلاقی میخساز غرب مازندران انجام شد. در این بررسی در هر یک از کاربریهای فوق الذکر سه قطعه نمونه یک هکتاری (۱۰۰ متر × ۱۰۰ متر) انتخاب شد و سپس نمونه های خاک از چهار گوشه در یک سطح ۳۰ سانتی متر × ۳۰ سانتی متر و از سه عمق ۰-۱۰، ۱۰-۲۰ و ۲۰-۳۰ جمع آوری و به آزمایشگاه انتقال داده شد. مطابق نتایج، تغییر کاربری اراضی بر مقدار لایه بندی ماده آلی خاک و راندمان میکروبی از نظر آماری معنی دار نبوده است. از سویی دیگر، نوع کاربری اراضی و عمق خاک مورد بررسی از لحاظ آماری تاثیر معنی داری بر شاخصهای سرعت معدنی شدن کربن دارند. بررسی سرعت معدنی شدن کربن بیانگر آن است که این مشخصه در گراس لند اولیه دارای حداکثر مقدار و اراضی زراعی حداقل مقدار می باشند. به طور میانگین تغییر کاربری اراضی به زراعت کاهش ۲ برابری سرعت معدنی شدن کربن را در پی داشته است. به طور کلی نتایج این پژوهش حاکی از آن است تغییر کاربری تاثیر معنی داری بر الگوی لایه بندی ماده آلی و راندمان میکروبی نداشته در حالی که مشخصه های اکوفیزیولوژی خاک تحت رویشگاه گراس لند از وضعیت بهتری برخوردار بوده، درحالی که تغییر کاربری موجب کاهش این شاخص ها می شود.

کلیدواژه ها:

گراس لند ، گندمزار ، جوزار ، راندمان میکروبی ، سرعت معدنی شدن کربن